Ҿ˹˹ѧ
PDF
ePub

1147

11.18 ut omnino non nutabunda, sed certa de filii potestate, polnisse gratiam quam naturam non dubitamus. Divingtanquam de Dei vera virtule, deficiente in nuptiis Latis cnim opera sunt quæ dicimus ; et ideo possibilia, vino dixerit, Vinum non habent (Joan. 11, 3) : sciens quia sunt ab omnipotentia. Christus autem Dei Virtus plane hoc illum potuisse, quod euin mox contigil di- est et Dei Sapientia, cujus sunt omnia quæ Patris, vino miraculo complevisse. Ecce igitur Maria fide et omnia sunt quæ sunt velle; velle autem omnia que mpere Cliristi ministratrix, et devota usque ad ejus sunt justa et digna. Ac per hoc videlur digne leiari mortem secutrix, non plus gressu quam imitationis, Maria lætitia inenarrabili anima et corpore, in prout credendum est, alcctu : si ibi non fuerit, ubi prio lilio, cum filio proprio, per filium proprium, nec Christus ministros suos vull esse ; ubi ergo erit ? El ullam seqni debcre corruptionis ærumnam, quam si ibi, numquid æquali gratia ? Et si æquali gratia, ubi mulla secula est tanlum filium pariendo integritatis aqua Dei censura, qui unicuique reddit secundum corruptio : ut sit semper incorrupla, quam tanta persna merita ? Si ergo merito Marie viventi præ omni- fudit gratia ; sit integriter vivens que omnium inlebus donata est gratia, mortuæ erit minuenda ? Absil: gram persectamque genuit vilam; sit cum illo quern quia si omnium sanctorum mors est pretiosa, Marie in suo gessit utero, sit apud illum illa quæ genuit sane est pretiosissima : quam tanta comitata est gra- sovit el aluit illum Maria Dei genitrix, Dei nulrix, Dei lia, ut mater Dei dicalur, et sit.

ministratrix, et Dei seculrix : de qua, ut jam dixi , CAPUT VIII. Mariam sine corruptione servare po- quia aliter sentire non audeo, aliter dicere non præsuit Christus. Voluit, quia el decuit. Consideratis igitur sumo. his universis, et vera ratione, conlilendum censro , CAPUT IX. Quo animo prædicta usseruerit auctor. Mariam in Christo, el apud Christum esse ; in Chri- Suscipiat igitur hunc sensum fraterna Charitas reslo, quia in ipso vivimus, movemur el sunius ; apud stra , secundum quod Spiritus Christi inspiravit. Chrisium glorioso ad alernitatis gaudia assumplam, Oslensa sunt ex parte, quæ taliter me horlata sunt benignitate Christi honoratius siisceplam cæleris, quam dicere. Si quis alilem refragari his elegerit, cum dihic gratia honoravit pric cætcris ; atque ad commu- cere non velit, hæc non posse Christuin : prolerat nem humilitatem non esse adduciam post morlem quare non convenial velle, ac per hoc non esse. Et putredinis videlicel et vermis et pulveris, quze suuni si se veraciter consilium Dei de his nosse manifestael omnium genuit Salvatorem : in cujus si polestale verit, incipiam ei credere, de quibus aliter non præesi, sanctoruin de capile capillum non perire, est el sumpsi ! sentirc : miraborque illum altitudinem conallam anima el corpore integram posse servare. De silii divini investigasse, quam me cum A postolo digna cujus poleslale si nullus dubilel ecclesiasticorum, quin reverentia videor debere admirari, dicens : 0 altitudo. possit matrem sine corruptione in perpeluum scr- divitiarum sapientiæ et scientiæ Dei, quam inscrutabilia vare ; cur dubitandum est voluisse, quod allinel ad sunt judicia ejus, el investigabiles viæ ejus (Rom. I, tante benignitatis gratiam ? Si elegit divina voluntas 33) ! Et quia, secunduin eundem apostolum, ex parle sola gratia inter crepitantes vehementium ignium cognoscimus, el ex parte prophielamus (I Cor. XII flammas non solum corpora puerorum servare illisa, 9) : dixi de his, elsi non quantum cst, tamen quemverum etiam ipsa vestimenta scrvare inusla ; cur ab- admodum me dicere debuisse credidi. Si ergo vera. nuat in matre propria, quod elegil in vesle aliena? sunt quae scripsi; tibi gratias ago, Christe, quia de Jonam servare in ventre ceti præter naturalem usum sancla Virgine malre lua nisi quod pium est ac divoluit incorruplum sola misericordia (Jon. 11, 1). Ma- gnum visuun sentire nou polui, Si ergo dixi ut debui, riam incorruptam præter naturam non servabit gratia? approba, Christe, obsecro, lu et lui : sin autem ut Servatus est Daniel ab intemperalissima fame leonum non debui, ignosce til et lui ? Qui cum Deo Patre el (Dan.vı, 22), non servanda esi Maria lantis donata mcri

Spiritu sancto vivis el regnas, per omnia siccula sæiis dignitatum? llæc cuncia quæ diximus, quia naluranı' culorum, Amen. servantia non cognoscimus ; in Mariæ integritate plus • Mss. duo, usam.

1 Edili, possum.

[ocr errors]

DE VISITATIONE INFIRMORUM

LIBER PRIMUS,

INCERTI AUCTORIS.

CAPUT PRIMUM. Flere quando effeminatum, quando ingredi festinas : quo visurus es parentes luos, Pahunianum. Visitationis gralia nepoti meo ch:rissimo triarchas sanctos, omnium eliani suin nam bealiludi. morienii extremum valc dicturiis, hesterna die pro. ncm. Ad tanti igitur itineris, ne delicias in via, subcessi : sed tactus dolore cordis intrinsecus, non sine sidinm grande viaticum libi est necessarium. lo muro quantulacumque oculorum humectatione vix verbum civitalis supernæ apponendus es lapis vivus, in cujus in aliquod tandem ora singulluosa resolvi, unde nec ædificio non auditur strepilns aut malleus. llic persedigna me, nec digna se salis proferre potui. Si enim rendus est strepitus, hic adjiciendus est lapidi mal( quod omnium est) animus dolore non minimo affc- leus, hic conterendum est lolum lapidis quadrandi clus verba allenlarct, ipsa verborum attentatio lacry- supervacaneum. Strepitus sit peccatorum tuorum remarum essct angmentatio. Parcebam itaque verbis, cordatio, super quibus perstrepat in aure sacerdotis, ut parcerem lacrymis. Non consolalorias siquidem humillima lua confessio, juxta illud, Confilemini allercffundere lacrymas, effeminarum est : porro nullas ulrum peccata vestra (Jacobi v, 16). Malleus sil pæni(cum gaudere cum gaudentibus, Dere cum fentibus lentia cordis plus quam pectoris percussio : quæ jubeamur), et inobedientia el inlumaritas est. Et ulraque, dum adhuc aliquantulum in hac vila prevalacrymatus est Jesus. Plorabo igitur, mi nepos dul- les, ila modificentur, ne in ædificii Dei appositione cissime, ne sim inobediens et inhumanus, sive non nccessaria habeantur. Nam quo vadis ? Ad vitam. imitalor mei Jesu : temperabo quoque a lacrymis, ne Per quam vjam ? Audi Dominum dicentem, Ego sum nimis videar effeminalus.

via, veritas el vila (Joan. XIV, 6). Non polcs errare CAPUT II. Ad æternam vitam pænitentia disponit. Christus via est; non poles lalli, Christus veritas Christus ducil, Deus hic exceplus excipit venienten. Tu est; non poles non vivere, Christus vita est : per Chriquoque viam universar carnis, nepos amantissime, slum viam vades ad Christum verom vitam. Christus

via est, tu viator : Christum viaticum porta, conducet lectione Dei quid dicam ? Diliges Dominum Deum luum le ad se ipsum via, veritas el vita. Sed quo invenies ex lolo corde luo, el ex tola anima lua, el ex lotis viriviam islam ? quo invenies viaticum ? Christus Deus bus tuis (Deut. vi, 5). Diligat Deum oculus luus, os est : Deus autem ubique est. Si Deus ubique est ; et llium, manus lia, pes luus, omnis sensus Tuus, quidin te est, posi le esi, ante le est, ct in circuitu lilo quid 111 es, quidquid dilectionis in le csi, in locus dicst, Dei omnia plena sunt. Ne longe Deum arbitreris, ligas Deum. lle sunt dua ala, quibus evoles ad coeguncumque quiesieris, ipsum invenics. Si ascenderis los, Ir.nsicharis ad sanctos, inseraris inser Angein coelum, illic est : si descenderis ad infernum, adest. los. Si oliosa sil manus ab opere, pes a deambulatione: Si sunipseris pennits luas diluculo, ut habiles in ex- sed nunquain sancta anima vel mens limens Deuin tremis maris, etenim illic manus sua deducet le, et vacare polerit a dilectione. lenebit te dextera soa (Psal. CXXXVIII, 8, elc.). Deum

CAPUT IV. Quod correptio, ut Deidonum, diligenda. igitur ubique hospitem habes. Hospilium acceptum

Sed dicis. Diligo Denın. Bene, utinam sit in le quod prosac hospili tanto ; el tunc securus dices hospiti luo , misisti sermone. Dilectionis Dei probatio, mandatout in eundo dedneat le, et iu deducendo conducat le, rum ipsius est comp'eliv; operoni suorum voluntaria in conducendo perducit te, el in perducendo hospi- completio, amare quod amai l'cus, ardenti desiderio lelor te. Dico libi, si sibi gratum exhibucris hospi- anplecti quod facit Deus. Si igitur Deum diligis, quod lium, gratius et gratantius exbibebit tibi hospilium facit Deus diligis : et si quod facit Deus diligis, discisuum. O quam bcatus eris, si hospes Dei fueris, si plinam Dci flagellantem le diligis. Flagellum Dei sustiin civitate sua, coelesti scilicet Jerusalem, mansionem jies? Tussi Jaboras? pulmone delicis? cibum slomaacceperis ; si Deris in die aliqua tibi gratias agens chus respuit? phthi i decoqueris? vinum fastidis ? dixerit, Hospes fui, et collegisti me, et quamdiu fe- dysscnteria sauciaris ? multimodo morborum genere cisti uni ex his minimis meis, mihi fecisti (Malih. allireris ? Sed et bre, si oculum habes, si cordatus XXV, 35-40) : veni, benedicic Patris mei , percipe es, Dei dona sunt. Disciplinam patris ne abjicias, lili. regnuni! Erraveram equidem, quoniam pro hospilio Nemo filius, quem non corripit pater. Sed noli defiluo hospilium Dei promiseram : civem jam conscri- cere a disciplina Domini, et ne fatigeris dum ab eo plum, imo jam conregnantem, liospilem vocaveram. argueris (tebr. x3, 5). Quem enim diligit Dominus, Non promillit tibi Deus hospilium, promittit regnum : corripit, el quasi paler in filio complacel sibi (Prov. Jir, regnabis cum Christo, eris bæres Dei, cohæres autem 12). Vis scire, quia infirmilas corporis salutem aniinæ Christi (Rom. vii, 17):

arlurit? Audi Dominum Apostolo respondentem, CAPUT III. Præparatio ad id, declinare a malo, Virtus in infirmitate perficitur ( 11 Cor. xii, 9): ac si et facere bonumi. Boni tolius summa, charitas. Dei do- dical, Coniplectere quam pateris infirmitatem : quonum est. Dilectio Dei et proximi dræ alæ ad Deum. niam ita proficies de virtuie in virtutem. Si in inlir Sed ad tantam felicitaiem adipiscendam præpara

milate virtus augmentatur, virlus autem est salus anilio multifaria libi', charissime , est necessaria. De me : infirmitas corporis, quando quidem per virtutem confessione et pænitentia superius breviter nota- animc parit salutom, donum Dei est; non enim est lui est. Confiteri et poenitere, a malo est decli- aliunde nisi ex Deo salus animæ. Flagellum ergo Dei nare. A malo declinare, quodam modo bonum est. ne contemnas : sed flagellatas dic Deo gratias. Dilige Sed andisti, Declinan malo, el fuc bonum (Psal. xxxvi, corripientem, dilige corrigentem, dilige arguentem 27). Bona est a malo declinatio : scd necessaria esi non in furore, non in ira, sed in misericordia. Aperi ad bonum fciendun festina el eslicax exhilaratio. pulsanti, devolus eslo vocanti, gratias agc miseranti. Hilarem enim datorem diligit Deus (Il Cor. ix, 7). Et Redi ad le, cogita parumper, cogila de Dco, pensa si quid est bonum facere? In publico i est boni faciendi poles quouiam super omnia opera 'sua ipsius ivisera. regula. Enarral sibi bona impensa Doctor doctorum liones (Psal. cxliv, 9). Ipse Deus est, ipse judes est; ita dicens, Hospes fui, nudus et in carcere, sitiens el nrc le vult damnari, nollel te male judicari, vull tui esuriens; et ministrastis mihi. El hir'c mihi fecistis, misereri, Magellat in le miscricorditer, quod in cum quamdiu uni ex minimis meis locistis (Maith. $ xv,

duli uisti pertinaciter. 55 , etc.). Grande bopum , quod cum lit in pauperes,

CAPUT V. Misericordia Dei qurisi injusta. Deus redundat in Deum. Sed in paupcres largitio non est lolins boni exbibitio. Dicit Apostolus, Si distri.

quoniam magno repletus gaudio dicam, in quodam buero in cibos pauperum omnes facultates meas, chari- ccstasis tripudio de le presumendo dicam : Nisi quia talem autem non habuero, nihil mihi prodest (1 Cor. Deus es, injustus esses, quia peccavimus graviter, inXIII, 3) Ergo lotius boni summa est charitas. Distri- hitremus peccato pertinaciter, gaudemus de peccato, bulio faculiarum luarum in pauperes, nisi ex radice post peccatum ambulamus, extenso collo peccalum charitatis proccdat, in Deuin non redundal. Deus cha- nostrum prædicamus, nec abscondimus : el tu placaritas est (1 Joan. iv, 8). Quod ex Deo procedit, in Deum tus es. Nos le provocamus ad iram , lui autem conduredundat : quod in Dem) non redundat, ex charilale

cis nos ad misericordiam : nos irrilamus le ad furonon procedii; er Deo igilur processio, el in Deuin re- rem, lu autem differs vindiciam. Justo externíinio pri dindacio, Dei dona sunt. Distribue itaque sic lua in nire poleras peccantes, subvertere negligentes : et pauperes, ut in Deum distributio redundel. Sed quid patientia lua exspectat ut corrigamur pænitentes. distribues ? Forsitan deest quod distribuas. Audi To- Deus meus misericorilia mca , numquid non lac est biam : Fili, si mullum libi fuerit, abundanter tribue ; injustilia? Sed numquid injustitia apud Deum (Rom. si autem exiguum, etim illud exiguum impertiri slude

1s, 1i)? Absit. Quod enim sustinel Denis judex justus (Tob. iv, 9). Si dederis alicui calicem aquæ salten patienter, quod justa severitas flectitur misericordifrigidr, non perdes mercedem tuam (Matth. X, 42).

lor, folum Deus est. Neque enim aliicr Deus ossos, Sed forsitan ci aqua deesi : sed habes quod distribuas. nisi flectererii, nisi pálcreris, nisi miserereris : nie. Habes le ipsiun : da te ipsum Deo, et habebis ipsum

que aliter flectereris, patereris, miserereris, nisi Deus Deum. Quomodo dabis te Deo ? Dispone domui tuæ, esses. Quodcumque igitur facis, luum est. Fac igitur, quia morieris lu, el non vives. Forsilan domum non ha- Deus, quod facis : quia quod facis, tuin est. Quod bes : dispone tibi, si non disponis domui (Isai. XXXVIII,

tuum est, bonum esi : quod igitur facis, bunum est, 1). Qualis erit illa dispositio? Dilige Deum!, el diligel Deus meus, misericordia mea. le Deus. Assume pennas cum quibus ad Deum evo- CAPUT VI. Morbum el flagella Dei gaudenler erciles. Penne quibus evoles, sunt dilectio Dei et proxi- pere. Mors vilæ præsenti præferenda. Tu igitur, chare mi. Dei et proximi dilectio, apla lui ipsius est dispo- mi, ad modicum migraturus de mundo, tantam et lam sitio. Diliges proximum fuum sicul le ipsum. Dileelio

ineffabilem benignitatem Domini Dei iui ne spernas, proxmni malum non operatur (Rom. XIII, 9 et 10). De di- flagellum ipsius gaudenter suscipe. Flagellai in te

quod nescis, nec injuste; justa enim sunt ipsius judin • Ms. Regius, in puncto.

cia : morbus hic corporis, medicina est spiritualis.

[ocr errors]

1132 Porro recogita quod morbus illis, ut aiunt medici, est inimice passiones nobis sunt? Tamen quis immunis, incurabilis : el lecum revolve, quoniam si contra quis liber est ab his omnibus? El quis tot et lantarum Demi przesunipseris murmurare; el morbum velis ohn.xius passionum, immunis erit a peccato? Et quis nolis sustinebis, liec murmurando sanaberis : imo vivens sub peccalo, benc vivil? Ergo male vivit omnis anima debilitabcris, dum contra Denim luum, patrem homo , quia et peccalum malum est. Denique adentuom, medicum tuum, magistrum luum manstietissi - ler pronuntio, quia principium vilic hominis initiuni mum et tranquillissimum, in ipso Nagello picatissi- dolorum est. Fuere philosophi hoc non ignorantes, mum, qui nunquam iratus, cum iralus est miscricor- qui in orlu puerorum lugebant, in morle aulem gaudie recordatur, murinuraveris. Meis igitur acquiesce debant : hoc significanles, quia homo ad labore:u na consiliis, el quando quidem murmurando duo mala scitur, ad requiem autem moritur. Sanclus etiam Dasustineres, paciticus esto, el gravamen corporale fic vid el de ortu et de vita lilii, quem de Bersabee suscetibi antidolum spirituale. Non çnim si in flagello vis perat, in tantum est contristalus, ul dum puer adhuc Deum recognosccre, corpore et anima Nagellaberis: viverel, Ingens el incænalus maneret; niortuo autem non enim flagelat Deus bis in idipsum. O quam ju- pierulo, el gauderet et cænaret (Il Reg. XII, 16, elc.). cundo pectore, quam lælo corde visitationem divinun O mors desiderabilis ! o mors omnium malorun price debes præoplare! Certe si corpore lolus prævaleres, sentium finis ! o mors laboris clausula , quictis priinfirmitatem medicinalem a Dco debueras votis oinni- cipium! Quis excogitare qneal luarum utilitates beabus cxpelere, et ne sanitas corporis infirmitas esset litudinum? Nam male mori, Christianorum non est : anime melucre. Nihil aliud scio, sed quia infirmaris, bene auicm mori, enn Christo vivere est. Et quis militer debes gaudere : quia juxta est vocalio divina, ipsius beneficia sufficienter expediat, quæ homincia dehes ei toris nisibus luctus adesse. Ein si episcopa- Christo conglutinal, quæ, ut dictum est, linis malorum tum ant honorem alium, ut sanitalem infirmis optabi- cst, nutrix iniliumque secure felicitatis ? Valeas, mors. lem tibi concessisset Deus, nonne omni gaudio illud mi dilectissima, contiteur quoniam si possem, libenter donum Dei stisciperes? Certe majori exsultatione, al- le compleclerer, libenter le guslarem, ultro subirem : fectuosiori voluntate, cum gratiarum etiam actione el testor, quia omnis mea cogitatio, et epistole priehanc Dei animadversionen) debes libi unicam habere, scntis frequcutala lectio instigal me ad lui directiequia et hoc vtilissimum donum Dei est. Porro si de nein, lantuim ne intempestiva venias. Tu aulem, cara viliz istius naufragio, de que compendiosæ mortis mea el os meum, quem epistola mea visitat, quam et camparando commercio cogitares, quiam inenarrabili- extremam moriturus accipis, de hac cadem epistola, ler vivere fastidires, quam festinanter mori in Domino el de aliis quic in le sunt exemplaribus consolationem concupisceres! Beali enim mortui qui in Domino mo- accipe : ne in extremo posilus, lanquam desolatus ad. riuntur (Apoc. xiv, 13).

curiam Dei tui venias. Nam itt collationein quamdam breviter faciamus, CAPUT VII. Oratio moriluri. His omnibus expleconferamus, si placet, de vita presenti, quæ initium lis, oratio tibi est necessaria. Ergo Deum alloquere doloruni est, et quasi per amicum litigium quid potius el nisi secus egeris, de ipso securus ita affare: Deus appelendum sit, male vivere, an bene mori, discutia- meus, Deus meus, misericordia mea, refugium meum, mus : nam bene vivere pr:esentialiter nemo potest : le desidero, ad le venire festino, ne despicias mc sub Omnis enim honio mendax (Psal. cxv, 11). Et Aposlo- tremendo discrimine positum, adesto mihi propitius lus homo prie cæteris hominibus videns aliam legem in his meis magnis necessitatibus : non possum me in membris suis legi mentis sue repugnaulem (Rom. redimere meis operationibus , sed lu redime me et vu, 23), cupit dissolvi et esse cum Christo (Philipp. miserere mei. Dillido de meis meritis, sed confido 1, 23). Et scimus quia omnis creatura ingemiscii et

de miserationibus inis : el plus confido de luis miseparturit ( Rom. viiI, 22), usquequo liberetur a scrvi

rationibus, quam dillidam de malis actibus meis. Tu lute.corruptionis per eum qui subjecit eam in spe. De

es spes mea, Deus meus : libi soli peccavi niea culpa, nique quis numerarc polesi präsentis vita inolestias,

Qui fui tibi charus ad redimendum, non sin vilis ad esurire, sitire, algere, calere, lassari? Innumerabilia

perdendum. Et nunc ad le venio qui nulli dees : cusunt, ex ipsa consuetudine nobis domestica sunt. Ta

pio dissolvi, el esse lecum. In manus luas commendo men initium dolorum litc. Sed ut aliius revolvamus

spiritum meum, Domine. Respice in me, Domine Denis quæ intra nos sunt, cupere, amare, odire, fornicari, adulterare, occidere vel occidi, rapere, furari, nonne

veritatis ; el presla mihi, Deus meus, ut in pace dos

miam el requiescam. Qui in Trinitate perfecta vivis Mss., ulillimum.

et regnas Deus, per omnia sæcula sæculorum. Amen.

LIBER SECUNDUS.

CAPUT PRIMUM. Occasio hujus argumenti. Superioris tractatus cursuin me clausisse pulaveram, cum quidam de fratribus illum accipientes , ipsi allentius inhærentes, accurate collaudavcrunt, et, sicuti lestibanlur, pro alia ulililale sui gratanter relegerunt , el cum communi decedentium å sl'culo consolationi ne. cessarium judicaverunt Ego aulem fraternum gudium micum cxistimans, ila illud complexatis siim , nt int ipsorum lrlitia mihi micum complaceret opusculum, it quod ipse impremeditalus diciaveram , solitario peragcrem scrutinio. Erant autem quic scripta fuc. Pint simpliciter, sed, ut reor, catholice dicia. Unde el dictorum simplicitati propler fratrum benevolentiam , qui jain ita lauda verunt, peperci. Ipsi autem licct volumen esset paryulim , Visitationein infirmorum illud appellaverunt : ego aulem superiora uli erant, manere passus sum. Sed quoniam cpistolari studucrain brevitati, qua:dam priatermiserai gnie ad caindem infirmi visitationcm nccessaria fuissent. Ea

ergo quic compendii gratia privleruiscram , necnon et ea quae super idem negotiwn a me post a requisila sunt, stilo subsequenti commendari. Erant quoque ordine præcedentia , sed ipsa preposteravit ad alia tendendi non inutilis velocitas

CAPUT H. Fides hinc migralnro necessaria. Maxime circa Christum versanda. Christus hominem super Angelos extulil. Mi charissime, recessurus a nobis (le clenim comperlit dies ultim:), lidelis csto : sine fide cuim non poles placere Deo; neque enim infidelis Deo est acceptabilis. Sunt ergo de Deo mulla credinda ad salutem animæ nccessaria. Sacramentis igitur divinis titles plus quam verborum argumentatio adbibenda est. Neijuc etenim singillatim de Deo eredenda per rationis argumenta possumus comprchendere, possumus autem el debemus credere. Nam neque de Dco loquimur, quin a nobisinelipsis aliquantulum mente excedamus : ubi igitur est mentis excessio, idonea esi lidci successio. Mirabile crgo illud ile Trinciatis unitiile, de unitatis dejlica Trinjiate sacramculum, magis est credendum quam exponch

· Mss. Regii, peragrarem.

1139 dun. Enimvero credatur_sacre Scripturæ testimo- CAPUT III. De simnis quibusdam exlernis infirmo adniis. Sunt el alia de Deo Filio quasi nobis propinqua hibendis. De cruce Et licet lire sullicere vale:ut ad et contigua, et ex ipsa sui propinquitale et contiguitate salutem, lamen suntquzdani exteriora signa pigritantis nobis familiaria , el ex ipsa familiaritate nobis dele. ctiam fidei aliquando excitaloria , et quasi quamdanı etabilia. Delectabile quippe est tiomini et salutare compunctionem penetralibus suis ligentia : quicl ehrimoricnti, loqui el satiari de bumanitate Christi. Quod stianitatis religio vull observari, ei amicorum ad inenim Verbuin caro factum est, et habitavil in nobis firmos convenientum devorio gaudet adimpleri. Hivo (Joan. 1, 14), hominis est; quid homo Dcus factus et lu, lili mi, non repligas ; crunt siquidem et tibi est, hominis est; utrumque igitur hoc incffabile sa - ipsi salubria, el mihi charisyrıc luis cons:latoria. cramentum liominis est. Quoniam crgo infirmus 1:1- Habent siquidem Christian rum arcana illius domininis intelleclus ex sui ipsius humanitatc ponderosa nice crucis quasi quoddium venerabile nonimenluni, hebelalus, videns nunc per speculum in enigmale quod de crucis ipsius imaginatione crucem cognomi(1 Cor. Xin, 12), Dei non potest divinitalem, ut dignum nant : quod el nos omni veneratione diguissimine cst comprehe::dere; ad illam quic sua est , Christi fatemur, et ad recordationem Crucifixi nostri venchumanitatem oculuin suum intellectualem reflectal. ramur. Adjicitur elcnim super crucem quædam loIn illa deleclelur , ex illa quoque satietur, ad ipsam minis inibi patientis imago , per quod salutifera Jesu faciem suam convcrtal, sicil de Ezechia dictum est, Christi vobis renovalur passio : hanc complectere Convertit Ezechias faciem suam cum lacrymis ad pa- humililer, venerare suppliciler , lamen hæc ad me. rietem (IV Rog. XX, 2). Paries, Christi humanitas est. moriam tibi reducens : Unde ita Salomon : En ipse stal post parietem nostrumi

Nec Deus est, nec homo, præsens, quam cerno, figura : (Cant. 11, 9): Divinitas ipsius videlicet ad nullum de

Sed Deus est et homo, quem signal sacra figura, flexa vel deflectenda peccatum , sub carne nostra lie Verus homo verusque Deus, tamen unus uterque til: bal. Nam el in terris risus est, el cum hominibus Probra crucis palilur, mortem subil, et sepelitur : conrersalus est (Baruch ini, 38). Ad hunc rerera p:- Vivit idem, crucis hiec per signa triumphat ab hoste. rietem Ezerbias sub mortis articulo , quem ei pro

Id nolim nobis crucis hujus littera reddit,

Scilicet ipsius nota sunt crux et crucifixus, pheia per spiritum prædixerat, faciem convertit': el

llæc et ego veneror, Jesum quoque semper adoro. ita convaluit. Hac valetudinis exspectatione tanden securiis Jacob ila tripudiat : Vidi Dominum facie di- Tu autem bonc Jesli, qui pro me pendens ila passus vinitatis, in qua erat Deus, ad faciem humanitatis , es, mihi misereri digneris, el prir'sla qui mihi morquam crat assumpturus; et sic sulva facta est anima luus es, el ad hoc mortuus es, ul mundo moriens mea (Gen. XXX!1, 30). Hujus incarnationis desiderio libi vivam , bone Jesu. Nagrabant omnes sancti : quippe quibus erat manji- CAPUT IV. De Sacramentis ab infirmo suscipiendis. fesium, non aliter posse salvari genus humanum, Quod non sufficial soli Deo confileri. Nec prirlerinile nisi per Filium Dei incarnatum. Non enim est in alio tendum est illud apostoli Jacobi prxceplum, lufirmaaliquo salus; nec enim nomen esl aliud sub cælo datum lur quis in vobis, inducat presbyteros Ecclesiæ, el orent hominibus , in quo oporteat hominem salvari (Act. iv, silper eum, ungenles eum oleo sanclo in nomine Domini 12). Ad hunc igitur parietem nostrum, mediatorem Jesn, el oratio fidei salvabil infirmum (Jacobi v, 14, 15). nostrum converte faciem tuam familiarins, quod tuum Ergo sic roges de le el pro le fieri, sicut dixit alioa est aggredere securius. Scil compati luis infirmitati. stolus Jacobus, imo per Apostolumi silum Dominus. bus, qui factus est luæ infirmitatis participando con- Ipsa videlicet olei sacrati delibutio, intelligitur Spirisocius. Pricrogativam nostræ carnis in cælos evexit tus sancti typicalis uclio. Illud etiam vivificum Dosuperius, quia exallatus est super cælus homo Deus. minici corporis supplementum suscipere , fili mi, non Participalus est nostre humanitatis , lil nos partici- renuas : quin potius illud avidissime quæras, fideliter paremur sux divinitatis. Aude igitur, fili mi, de ho- comcdas. Cibus ille etenim incomparabilis, ineffabilis, mine lvo Deo facere quoddam participium ; quia vialicum tibi erit saluberrimun:redemptionis lux prelirior fecit Deus de hominic luo poru sibi participium. tium, Redemptoris monimentuin, et redempti muniEx divinitate processil salvatio, ex humanitate red- mentum. De confessione superiori traclalu te breviter emptio ; utrumque tamen ex utroque.

Sed quia commonefeci , quod urgebat me ad alia tendendi cumeum est meum', quia et ex me mihi quadain cogi- riosa necessitas. Nunc quoque de eodem confessionis tatione el cognatione, et secreta quadam affectione capitulo recapitulationem compendiosam facere disconglutino, quodam proprio jure consanguinitatis pono. mi. i vindico : Culius el jucundius loquor ad meum Sunt quidam , qui sufficere sibi ad salutem augue Jesum, quam ad aliquemn sanctorum spirituum : plus mant, si soli Dco , cui nihil occullum est, quem nuldebet mibi Chrislus , quam cuilibet cælestium spiri- lius lalet conscienųja, sua confileantur crimin:. Nolunt luum. Quod lu es, lieri dignatus est Deus:non factus enim, ant erubescunt, sive dedignantur ostendere se est quod est angelus , etsi sit magni consilii Angelus. sacerdotibus; quos tamen inter leprain et lepram disTe exaltavit snper Angelos; lu etenim judicabis An- cernere per legislatorem constituit Dominus (Deul. gelos. Nollem habere licum angeli , si possem habere XVI, 8 et 9). Sed nolo ut ipsa decipiaris opinione, qualocum debitum homini. Ad curiam Dei sui, Dei lui lelis confundaris confiteri coram Domini vicario præcessit Deus inus, lionio tuus , tunica lua , lunica labescens firic ruborc, vel cervicosis præ dedignapolymita, quam sibi decentissime coaptavit, indulus : tionc :

: nam ipsius humiliter subeundum est judiciain, ibi assiduus interpellat pro nobis , non jam ab Ange- quem Dominus sibi non dedignalur vicarium. Ergo lis minoratus, imo gloria el honore coronatus , el sui- ad le venire roges sacerdoleni, el fac ipsum conper opera manuum Dei constitutus (Psal. viu, 6). Quem scientiarum luarum penitissimarum participem. Non igitur habes intercessorem , habes mediatorem, con- seducal le somniantium illa supus:titio, quæ in visi. siitue tibi propitium adjutorem. Et si Deus pro te, lando confirmal, quia salvil sicerdule incousullo ad quis contra te (Rom. V!!!, 31)? Firmiler iyilur ei Deum peccatormi confessio. Nos auleni non abnegilfideliter crcdenda est Dei incarnalio, passio el resur- mus quin sit ad Deum frequenter reserenda peccatoreclio, et super coelos ascensio, nec non el lui ipsius rum confessio. Bealus enim qui tenebil, el allidel futura resorinatio. Hue, fili mi, fides lua habeat, per

parvulos vel maximos suos ad petram (Psal. cxxxvi, scrutelur et leneat cor tuum : nihil dulcius sapiat, os 9). Petra aulem Christus est (1 Cor. 1 , 4). Sed leluuin auda ter confiteatur et concinat.Corde' elenim slamur, et leslalur illud sana doctrina, ne tibi apcreditur ad justitiam , ore aulem confessio fil ud salu- plaudentium faveas auribus , quoniam prius eges lem (Id. x, 10).

sacerdotis , qui mediator sit ad Deum tuum , s:labri

judicio : alioquin et sub Lege et gratia , Ite el oslen. 1 Jili non repelunt, mewn.

dile vos sacerdotibus (Luc. xvii, 11; Levil. XIV, Siciliss. Al edili, agnulione.

responsum divinum quomodo consummarelur Cuina

[ocr errors]

2),

filemini alterutrum peccata vesira (Jacobi v, 16), q1o. tem omnia , quze si laccanlır, vel dicia callide palmodo complerelur? Ergo cicatricum rarum arbiter, lientur, animam jugulant; si denudentur, cum pæni. Dei vice, dominus adhibeatur presbyter, et revela ei lentia evanescuni. In nihilum redigenda ordine comvias luas : et ipse tibi exhibebit antidotum reconci

pelenti prosequere, sine circumlocutione edissere liationis.

peccata pro viribus, imo viriliter exstirparc contende. CAPUT V. Confessionis quædam praris deceptiosa. ileu! cuir crubescis confiteri, quod faccre ncquaquam Qualis esse debeal. Confessionem comitetur pænitentia erubuisti? Melius est' coram uno aliquantulum rule et odium peccati. Neque siquidem, sicuti quidam fa- boris tolerare, quam iit die judicii coram lut millibus ciunt , cum quadam calliditate alloquaris presbyte- hominum gravi depulsa denolatum labescere. rum :quoniam talis allocutio tui ipsius foret deceptio. Confessionem tuam pænitentia comilelur: quoniam Accedunt siquidem deceptiosi ad sacerdotes , ita eis ila tibi remilletur iniquitas tua. El, Beali

quorum repræsentibus confitenles : Ego peccator, domine sa- missa sunt iniquitates, el quorum licta sunt peccala cerdos, peccavi perjurando, adulterando , fornicando, (Psal. xxx, 1). Peccati quoque confessio, peccatoris hominem occidendo, mentiendo, sacrilegium commil- est damnatio ; pænitentia vero confessionem parit lendo, furando, rapiendo. Haec omnia commisi, mea utilem. Odium quoque peccatis adhibenduni est, quo culpa , vel opere , vel voluntale. Ita isti Deum irri.

niam peccaloruin amicus, animæ sue est inimicus. dentes, cum tamen non irridelur, coufileulur quæ non El perfecto odio odienda sunt peccata, quoniam facia fecerunt interpolantes, revelata velantes; ut sit idem sum nobis inirnica. Momentaneas aulem ipsorum illein eodem peccatum denudasse, el denudatum obum- cebras, quæ ad momentaneam cordis percussionem brasse , de quo sacerdos lunc incertior recedit , cum possunt annullari, per quorum annullationem ætercerta incerté audierit. O quam bene et juste hujusce- nam possidebis requiem, per Thesaurizationem in modi versuliis sacerdos ille consuleret, si bis omni- crucialum ibis inferuialem, nolle d. siruere cum posbus quæ audivit, judiciuni suum apponeret, et quasi sis, extremæ est demenlize. Confitere igitur , chare reum de omnibus competenti correctione multaret, mi, nomine tenus que le remordent flagitia , delege qui se de omnibus, nihil excipiens , nihil ex nomine specialiter qua: scis specialia ; quotidiana de quibus detegcnis, semet infamando aggressus est ! Bona quo- non fuisti muudus, saliem cogitatione in collecla geque inordinate dispensavil, el lunc non erat his locus, nerali appone : sicque ex indulgentia coulde. Jam et lemperantior locus esset quo generalem morbum vero sacerdote consulto ad Deum referenda sunt toa medico delegere debuisset, si prius vulnera, livores, delicta, i; si jam lunc erunt præsentanda : non enim plagas lumenles sibi singillarim, proul gravius visce- talis præsentatio ultra erit infructuosa. El quod forribus instabanı, eviscerasset.

sitan oblitiis prætermiseram , debitoribus luis ex Tu vero , fili mi, non ita facies , quoniam saniori corde dimille debila siia, et omnes homines in Deuin consilio crediturus es. Aslantem coran le sacerdotein

propler Deum dilige. angelum Dei existima. Labia quidem sacerdotis , ait CAPUT VI. Rudioribus hæc conscripla esse. Pagis Malachias, custodiunt scientiam , el legem requirunt et nule nostre quasi documenta vilia videntur el despiore ejus. Angelus enim Domini exerciluum est (Malach. cabilia, quia non sunt rhetorico Nalu el faslu cotlur11, 7). Et cum qua el Deum et angelum ejus decet, nala : videntur et supernua, quoniam eruditioribus reverentia Dei ministrum affare. Aperi ei penetralium bürc omnia erant pervia. Sed est aliquando ul mulla luorum abdilissima latibula, conscientiarum verecun- noveriut erudili , de quibus non dubitaverunt, el codarum penitiora revela repagula. Non te pudeal co- gilant ut eodem discendi genere eadem didicerint ram uno dicere, quod le non puduit fosilan coram omnes. Sed nos de minus capacium numero fuimus, multis el cum multis facerc. Nam humanum est pec- el quonodo lassus bos calcel, perspicue novimus. Accare, christianum est a peccato desistere, diabolicum cesserunt etiam ad nos animabus suis consili concilest perseverare. Ergo que menlem gravius exacer

piscentium copiosa frequentia : el quidanı ex simplici. bant facinora, Dei angelo manifesta : nihil obscuruni

iale, quidam ita loquebantur ex industria. Illis autem dicens, culpam nullis ambagibus involvens, nullis prout nobis collibuit , consuluimus. Tibi vero cui cor circuitionibus quod verum est operieus. Designanda nostrum arctius invigilat, el quem epistolæ respectus eliam sunt in quibus peccasti loca , si recordaris , et visital, quoniam dolor impatientissimus lollit collolempora; cum quibus peccasti personis, non noinina

quendi gratiam, ex his qua: ex ipsis hausimus perilinipsarum , etiam ul a peccato desistant secrelo corri- ribus ' hunc tractatum direximus. Tuuni est igitur, genda familiaritas ; in qua peccasti labilis atas , quo luum est , libi quoque pernecessariura est, qui sub gradu jam Ecclesiæ inserviebas ; ulrum semel, an ex mortis articulo positus es, jamque si videri possel, consueludine; utrum necessitate, an ex voluntale mortem videres : quatenus ex nostra eruditione vigicecidisti : his enim omnibus sua instant judicia. Si lantior, vel exilus ipsius necessitale circumspectior, cnim in judiciis sa:cularibus a locis loca discernuntur, libi invigiles , libi provideas, libi consulas. Si autem alia censura vindicalur homicidium in regis curia, alia in nostris ir:ciatibus qui nesciebas indicavi, vel que in via publica , alia in agresti villa; aliquando pro sciebas iterum inculcavi, tibi tamen in utroque ex tempore temporibus ignoscitur infanti:r, defertur ali

summa erga lc diligentia nostrum desudavit exerciquando senectuti, quæ media defervet ætas severa

lium. Et si libi non proderit, quoniain hæc omnia cohibetur babena ; in solemnibus principum nalali- sciebas, harum dictionum commonitória connexio; tiis perpetrala, feroci plectuntur exterminio facinora :

quibusdam sallem minus sciolis prodesse habebit, sic et cirlera quanto districtioribus eliminanda sunt

mihi quoque cui le coinmomnisse voluptuosum est, animadversionibus, in locis Deo sacratis, in tempo- quoniam mihi satisfeci, valebit. ribus festis Deo dicatis, in a late discretiori, in jier- CAPUT VII. Quibus sucerdotibus peccata enuntianda. sonis proprie Deo delegalis, in gradibus commissa Seil ne quaedam quorumdam superstitio presbyterosublimioribus. Nonne cui plus committitur , plus ab ruin a nobis intacta quasi ignola transigatur, nunc eo exigilur ? Nonne minus est hominem occidisse, aliquantulum nostri sermonis consummatio, quoniam quam homines ? Nonne levius est semel deliquisse , coram illis confitendum est, respiciat presbyteros, quam centies ? Nonne celeriorem consequilur veniami Essct autem id scribere supervacaneum, nisi errori ex necessitale cecidisse, quam ex voluntate ? Et cuidam jam in mullos serpenti prætenderelur obvium. quamvis ubicumque peccelur , peccatum semper sit Melius est quoque ignorantize presbyterorum consupeccalum, nullam tempus, nulla xlas, nulla persona, lere, quam ignorantes in ignorantia sua incastigatos nullus locus muniat peccantem a peccalo; lamen hæc remanere : possel aulem el libi, quoniam nocuit mul. omnia modo suo discutienda sunt , quoniam hæc lis, nocere. Prout superius intimatum est, coram sam omnia modo corripienda et corrigenda sunt. Hic au

· A'ss., luulius est, • Alias, præcipue.

• diss., peritiores.

« ͹˹Թõ
 »