Ҿ˹˹ѧ
PDF
ePub

1

[ocr errors]

el.

plangendus; sed desiderandus cum moderatione , salutem nostram, chim lempus est, dum licet, mini, cuin sciamus nos ipsos accedentibus temporibus sc- me negligamus : scilicet aut fructificanles in melius, futuros.

ant emendantes si ignorantes erravimus : ne subito Terge igitur lacrymas , intermille suspiria , com- priroccupati die morlis, queramus spatium pænilenpesce gemitus, o lidelis ; pro hac tristitia saluta- iir, et non invenire possimus ; quaeramus eleemosyrem illam induc tristili:m , uique quam beatos was erogare, et satisfacere pro deliciis, nec quocl voA postolus secundun Deum cssc memoravil, qur sa- lumus concedatur. lutem stabilem solct operari ( 31 Cor. vii, 10); utique Ostensa igitur, fratres, mortis communis ', ostensa pænitentiam facinorum comnuissorum. Scrutare pc- lacrymaruni interdictione, monsirala veterum adhuc clus liium, propriain interrogans con-cientiam , ei si fragilitate el non Christianitatis virtute , monstricto invenias aliquid pænitendum, (.invenies autem , cum Domini sacramento et Apostolorum de resurrectione sis homo ); Irahe suspiria in confessione, funde la- documento, comincmoralis Apostolorum actibus, et crymas in oratione, esio sollicitus de morle illa vera, martyrum passionibus, ostenso prxterea David esemde pæna anime, esto sollicitus de peccato, sicut Da- plo, el gentilis liominis insuper facio, ad ullimum vid dicit : Quoniam iniquitatem meam pronuntio , el ex posita et noxia el utili tristitia, illa quæ nocet, isia sollicitus ero pro peccato meo ( Psal. xxx111, 19); et qi:c per pænitentiam salvat : his omnibus sic osiennon de corporis bujus lemporali dissolutionc lerrebe- sis, quid nos facere jam aliud oportet, fratres , quam ris, quod suo tempore in melius Deo jubente repara- gratias agentes Deo Patri dicere , Fial voluntas lua bilur. Vide quemailmodum utrumque sententia divina sicul in cælo et in terra ( Matth. vi, 10 ): lu dedisti complexa e-i, dicens : Venil hora cum mortui qui sunt vitam , lu constituisti moriem; lu inducis in s:ccmin monumentis resurgent. Ecce securitas, ecce contem- Jum, tu educis de saculo, et cum eduxeris servis; plus mortis. Sed quid sequitur ? Qui bona fecerunt, in nihil enim deperit tuorum, qui nec capillum capitis resurrectionem vilce ; qui autem mala egeruni, in resur- eorum perire dixisti (Luc. XXI, 18). Auseres cnini spirectionem judicii (Joan. v, 28, 29): ecce diversitas riium eorum, el deficient , et in terram suam revertenresurgentium. Omnem quidem necesse est carnem lur; sed enilles spiritun tuum et creabuntur, et renoresurgere duntaxat humanam : sed bonus resurget ad vabis faciem terree ( Psal. coli, 29, 30 )? lec verba , vitam, malus resurget all peenam, sicut scriptum est : fratres, digna fidelibus, hic medicina salutaris : hac Ideo non resurgent impii in judicio, neque peccatores in spongia consolationis delersus oculus, hoc infusirs concilio · justorum ( Psal. 1, 5). Ut ergo non in judi. collyrio rationis , non modo crcitalem ex desperacium resurgamus, intermissa mortis tristitia illam lione non sentiel, scd nec lippes aliquas tristitie sus. pænitentiam el tristitiam sumamus, el curam bono- tinebit ; quin potius oculis cordis lucida cuncia film operum ac vite melioris habeamus, et ad hoc sit respiciens, dicei secundum patientissimum illum Joli, nobis cogitatio hujus funeris el cadaveris, 111 'nos Dominus dedit, Dominus abslulit; sicut Domino visumi mortales es-e noveri:n:us, et per hanc cogitationem, est, ita factum est : sil nomen Domini benedictum ( Job

1, 21) in srcula szeculoruin. Amen. ' In Ms. scribitur, con:iii).

Forle addendum : sorte, vel, conditione. Eo loci legitur apud PP. Benedictinos : « Excuso jam superiore folio, venit in manus nostras Remigianns codex, annorum fere 800, continens primum ex sermonibus præcedentibus cum hocce lilulo : Incipii libellus de consolutione mortis sancti Joannis Constantinopolitani episcopi. »

ADMONITIO IN TRACTATUM DE RECTITUDINE CATHOLICÆ CONVERSATIONIS, Exstat iste tractalus in libro secuno. Vilir S. Eligii episcopi Noviomensis , cap: 15, collectus nimirum ac descriplus opera Audoeni Sila ajirsdem auctoris, qui piissimi priesulis monita ad plebem sirum quotidianı el præcipna comprehendere lioc sermonc studuit. Diebus namque singulis, ail Audoenus, plebem sibi commissam infatigabiliter salutaribus monilis exhorlabatur..... Nam collectis undique ad ecclesiam lurbis mulla quidem et magna breviter in sernione complexa , sed in ædificatione spiritualiter copiosa, cum prophetica fiducia exallans vocem, hujuscemodi ad eos proferebal monita : Rogo vos , fratres charissimi , el cum grandi humilitale admoneo, etc. Repræsentat illuc Audoenus scrmonem integrum, coque finilo subjicit : Hæc summatim de tanti viri famidiaribus monilis hucusque narrasse sufficiat ; quæ ille etsi non sub unius diei arliculo ex ordine al digesta suut percurrebal, diversis lamen temporibus hujusmodi semper præcepta populis intimabal, Conciuit velus codex novsler Gerinancnsis , qui bunc ipsum tractatum seorsim ab Eligii Vita scriptum exhibel cum hocce titulo : incipiunt scrmones benti Eligii, quos cum summo studio plebi proferebat ex locupletissimo cordis thesauro. E:1 tamen quæ ibi profert Eligius, trasil pei:e omnia ex Caesarianis Sermonibus, qui per Galliam universam et per Hispanias procurante Cesario (uii a nobis alias observatum fuil) in ecclesiis lectilabantur. Adi lomi suiperioris Appendicem, el confer sermones 29, 78, 110, 116, 141, 210, 249, 258, 265, 266, 273, 275, 277, 278, 279, 289, etc. In illis el ipsa Eligii verba reperies, el locos quosdam planius quam isthic' explicalos, Ex sera mone, verbi gratia, 129, n. 2, et ex 130, n. 1 et 2, intelliges quod hic , n. 5, legitur, Nullus vetulas faciat : abi Jacobus Sirmondus perinde alquc in concilio Antissiodorensi, scribendum vitutas putabal. Item hanc Eligii sententiain n. 9, Qui ante legitimas nuptias concubinam habere præsumit, pejus peccat , quam qui adulica, rium coinmittit , sic accipiendain, ul pejus peccare ille non ob aliud esislimelur, nisi quia ipsius factum peruiciosioris exempli cst , disces ex ejusdem Appendicis sermone 288, n. 5, et ex 289, 11. 4, ubi hanc istiny scntentie rationem affert Cæsarius , Quin qui adulteral , adhuc tam grave malum secrelc vull agere..... ille vero qui publice concubinam habere voluerit..... rem exsecrabilem lolo populo ridente licenter se pulal udmillere. Sic nempe aliis præbet occasionem errandi , ut impune licere id credant. Nam peccala , ni ait Augustinus in Enchiridio cap. 80, quamvis magna er horrenda, cum in consuetudinem vmerint , aut parvo aui nulta csse creduntur,

M.

[ocr errors]

DE RECTITUDINE
CATHOLICÆ CONVERSATIONIS

TRACTATUS.

nem

Helt Out Quod præsul plebem horlari lenealur. Judicii diem er

abrenuntiarc vos diabolo ci omnibus operibus cjurs Baptismi volu sæpe recolere. Christiani officium. Pia

in ipso Baptisnio promisistis. Qui poíuil, limc ipse præscribuntur exercitia. Christiani a Gentilium rili

per se et pro se lire respondit : qui verò non potuit, bus delerrentur, Deus solus colendus. Pia monila.

fidejussor pro co ad ejus vicem ista Dco promisit , Contra ebrielalem. Contra superstitiones. Qui die dominico el in ecclesiis se gerani. Judicibus quid agen

ille scilicet qui eum de sacro fonte suscepit. Considedim. Signo crucis frequenter se munire. Quod pie

rate ergo, quale pac!um cum Deo fecistis : el requi. vivenles vexel. diubolus. Cur id permistal Deus. Sti

rile apud vosmetipsos, si post ipsam promissionen

opera maligni diaboli, cui renumliasiis, sccuti cstis. pem pauperibus erogare. Decimas Deo in pauperibus

Abrenunti:istis enim diabolo ei omnibus pompis et vel Ecclesiis dare. Pracepla Dei servare. Mores cilo

0; eribus ejus, id est , dolis, sortibus, auguriis, surcorrigere. Inimicos diligere. Aninue curam agere.

tis , framlibus , Pusnicationibus, ebrietatibiis el mene Qui jejunundum. Lectionibus divinis animan pu

daciis. Iæc simt vrre opera et pompe cjus. Promi. soere, Coulra luxuriam. Curcubinalus. Crimina clie

sistis e contra credere vos in Denm Patrem omnipopiralin. Pia ad recle vivendum documenta. Pielaten

{"litem , et ini Jesum Christum Filium ejus unicum jamjam sectari. A diabolo dissidere. Non jurore.

Dominum nostrum, natum ex Maria virgine, passam Qui orundum aul colloquendum. Scandala fugere. sub Pontio Pilato, Irrtia die resurrexis-e a mortuis. Blisericordem esse. Charitatis commendatio. Moriario

ascendisse ad cælos. Promisistis deinde credere vos ad poenitentiam , ad vigilantiam. Quod Angelus Dei

el in Spiritum sanctim, sanctam Ecclesiam catho. cuique sil. Quod nulli unquam desperandum. De

licam , sanctorum c immunionem, remissionem peccaulela in verbis. De sobrielale servanda. Quod nulla

calorum , carnis resurrectionem , el vitam alernam. res ex se mala. Quod pauperes ad mensam vocandi.

Hitc procul dubio cautio el confessio vestra , qu::m Mortis considerario. Vile ælernæ felicilas. Judicii extremi meditario. Ul Chrislus reprobis sua beneficia

lunc promisistis, semper apud Deum tenetur. Qua

propter vos, clarissimi, moneo, ut ista confessio vel exprobrabit. Reproborum pæna. Justorum beata

promissio vestra semper in vestra lenealur memoria; sors. Pænitentiam publicam non erubescere. Nec ve

iit hoc quod christiani vocamini, non ad judicium wiam desperare. Nec nimium præsumere. Mundi fi

vobis sil, sed potius ad remcdiuni, insture. Terrena despicere. Adversa.ob amorem 3. (a) Nam ideo christiani facti estis , ut seinper Dei patienter (erre. Deum sibi præsentem semper re

opera christiani faciatis, id est, il castitatem ameiis, vereri. Charilatem servare. In bono proposito persi

luxuriam et ebrietatem fugiatis, humilitatem teneatis, stere. Penilentia non disseratur. 1. (a) Rogo vos , fratres charissimi , el cum grandi

superbiam deleslemini; quia Dominus Jesus Christus

Imimilitatem cl ostendit exemplis, el docuit verbis, humiliale admoneo , ut intentis animis auscultare velitis, quæ vobis pro salute vestra suggerere volo.

dicens : Discile a me, quia mitis sum et humilis corde,

et invenietis requiem animabus vestris (Matth. xi, 29) : Omnipotens enim scit Dominus , quod prompta,crga

invidiam etiam respuatis, charitateni invicem habeavos charitale ista vobis profero : que si non fecero, procul dubio reus debiti tenedor. Vos ergo non pro

lis, et semper de salino sxculo et de æterna beati

ludine cogitetis , el plus pro anima quam pro corpore inea parrilale, sed pro vestra quae dico salute libenter suscipite ; ila duntaxill, ut que aure suscipitis,

laboretis : quia caro pauco tempore crit in hoc mundo;

anima vero si bene ezerit, sine fine regnabit in cælo; opere compcalis : ut el ego de meo obsequio, ci de

at si-male, sine misericordia ardebit in inferno. Qui restro profectu merear vobiscum gaudere in cælesti

vero non cogitat nisi de ista tantummodo vita , aniregno. Si cui furie displiceo, quod tam frcquenter

malibus el bestiis siinilis est, Non ergo vobis suflicil, praedicare vobis contendo , rogo non mihi milestus

clarissimi, quod christianun nomen acccpistis, si csistat, sed magis periculum meum consideret, CL antidiat Dominum terribililer comminantem sacerdoti,

opcra christiana non facitis. Illi enim prodest quod Si non annuntiaveris iniquo inqnitateni suam; ipse in

vi calur chrisiianus, qui semper Christi præccpia el

mente reinet, el opere perlicil; qui furtum scilicet iniquitate sua morietur, sanguinem autem ejus de manu

non facit, qni falsuin lestimonium non dicit, qui nec lua requiram. Si autem annuuljaveris impio, el ille non fuerit conversus ab iniquitate sua , et u via sua impia; qui nullum hominem kardit vel odit, sed omnes sicut

mentitur nec perjurat, qui adulterium non commillit, ipse quidem in iniquitate sua norielur, iu aulem animam tuam liberasii (Ezech. XXXII, 8 et 9). Et illud :

semetipsim diligit; qui inimicis suis malnu pro male

11011 reddit, sed magis pro ipsis oral; qui liles non conClama, ne cesses; quasi tuba exalla vocem tuam, et an

citat, sed discordes ad concordiam revocat. Il:rc eniin nuntia populo mco scelera eorum (Isai. LV, 1).

priccepta ipse Dominus Jesus Cliristus per semelConsidcrale ergo, fratres , qui: oportet me sine ces

ipsun in Evangelio dignatus est tradere dicens : Non salione vestros animos ad Tremendum Dei judicium,

homicidium facies, non adulterabis, non furtum fucies, i et ad desiderandum exelesle premim excitare : 111

non falsum testimonium dices, non perjurabis, ei frau vobiscum pariter merear in Angelorum conscrio

dem non feceris. Monora patrei luum el matrem. E perpelua pace gaudere.

diliges proximum tuum sicut .e ipsum (Id. xix, 18 et 19). 2. Ideojue rogo ut dicm judicii semper pertimesealis, el (b) diem mortis suspectum quotidie ante

Ei, quodcumque rullis ul fuciunt robis homines, el vos

facile eis; hæc est enim-Lex cl Prophetæ (Id. vii, 12) oculos habeatis, Considerale quales erilis prusell

Et adlruc majora his , sed valde forlia atque fructiferi tandi conspectibus Angelorum, vel qualem pro me

dedit mandala dirons, Diligite inimicos vestros , el be ritis vicissitudinem recepturi : si poteritis in illo die

nefacile his qui oilerunt vos : orale pro persequentibu. illibalumn referre, quod in Baptismo promisistis. Me

e: calumniantibus.ros. Ecie forte mandaium, el videmenlole, quia tunc pactum cum Deo fi'cistis, alique (9) vid. serm. 219, n. 2, in Append. Lomi 5.

(a) Ex serin. 260, no. 2 el 1, in Append. tom. 5. Ita O Ex Bened. regula, cap. 4.

ex u. 2.

lur bominibus darum; sed magnum habet præmium. 5. (n) Ante omnia autem illud denuncio atque abAudite quale : Ut sitis, inquit, filii Patris vestri qui in co- lestor, ut nullas Paganorum sacrilegas consuetudines lis est (Marth. v, 44, 45). Oquanta gratia! Per nos servi observetis, non caragios', non divinos, pon sorti. digni non sunnis, et per inimicorum dilectionem filii bigos, non przrcantatores ; nec pro ulla causa ant Dei e’liciniur. Ideo crgo, fraires, el amicos diligite inlirmitale eos consulere vel interrogare presumalis : in Deo, et inimnicos diligile propler Deum. Qui enim quia qui facit boc malum, perdit Baptismi sacramendi ligit proximum, sicut Apostolus dicit, legem implevit kum. Similiter et auguria vel sternutationes observare (Rom XIII, 8). Nam qui verus christianus vultesse, birc nolite, nec in itinere po ili aliquas aviculas cantantes ei necesse est prrcepti custodire : si eniin non cul- allendalis : sed sive iler, sive quodcumque opns stodil, ipse se circumvenit. Ille ita fue bonus christia- arripitis, signate vos in nomine Christi, et symboluin nus est, qui nulla phylacteria vel adinventiones dia- el orationem dominicam cum fide et devolione dicile; boli credii, sed omnem suum spem in solo Christo el nihil vobis nocere poteril inimicus. Nullus chri. ponit : qui peregrinos tanquam ipsum Christum cum sliarus observel qua die domum exeal, vel qua die regaudio suscipit, quia ipse dicit, Hospes qui, et susce- verlalur; quia omnes dies Deus fecit. Nullus ad in. pistis me; el, Quamdiu secistis hoc uni ex minimis meis, choandam opus diem el lunam allend.it. Nullus in mihi fecistis (Valth. xxv, 35, 40). Ille, inquam, bo- calendis januarii nefanda el ridiculosa, vetulas, aut nus Christianus est, qui hospitibus laval pedes, et cervulos, aut juclicos: facial , neque mensas per : tanquam parentes charissimos diligit; qui juxta quod noclem componal, nec sirenas aut bibitiones exerceat Jabel, pauperibus cleeniosynain tribuit; qui ad ec. superQuas. Nullus christianus in pyras. credal, neque clesiam frequentius veuil, el oblationem quæ in in canlı sedeal ; quia opera diabolica sunt. Nullus in altari Deo offeralir exbibel; qui de fructibus suis non festiville sancti Joannis aut sanctorum solemnnilligustal, nisi prius Deo offerat , qui slatcras dolosas bus solstitia, aut balationes, vel sultationes aut canel mensuras duplices non habet , qui pecuniam suam lica diabolica exerceat. Nullus hoininra daemonum, non ad usuram tribuit , qui cl ipse casle vivit, et li- aul Neplunum, aut Orcum, aut Dianam, aut llerculem, lios silos vel vicinos docet uit casie et eum Dei liinore aut Minervam, aul Geniscuin?, aut cælera hujusmodi vivant, el quoties sancic solemnitates adveniunt, inepla credere aut invocare praesumal. Nullus diem anle dies plures castitatem etiam cum propria uxore Jovis absque sanctis festivitatibus, nec in maio nec coslodil, ut secura conscientia ad Domini altare pos- in ullo tempore in olio observel, ueque dies liniasit accedere; qui postremo symbolum cl dominican rum • vel murorum, aut vel unum omnino diem, nisi orationem memoriter lenet , el filios ac famili:un ca. lanlum donjinicam diem. Nullus christianus ad faoil, dem docet. Qui lalis est, sine dubio verus christia- vel ad petras, vel ad fontez, vel ad arbores, ant ad Aus cst; sed ct Christus in ipso halviat, qui dixit, cancellos", vel per trivia luinimaria faciat, aut vola Ego et Paler ad eum veniemus, el mansionem apud eum reddere przesumal. Nullus ad colla vel homiuis vel ficiemus (Joan. xiv, 25). Similiter al per prophetam cujuslibel animalis ligamina dependere prrsimi, dicit, Ego inhubirabo in eis , et inter eos ambulubo , el ctiamsi a clericis fiant, elsi dicalur quod res salicia ero illorum Deus (Levit. xxvi, 12).

sit, et divinas lectiones contineat : quia non est in 4. (n) Ecce audistis, fratres, quales sint christiani eis remedium Christi, sed venenum diaboli. Nullus buoni : ideo quanlum potestis, cum Dei adjutorio la- przesumal lustrationes facere, nec herbas incantare, boretis, ut nomen christianuin non sit falsum in visa neque pecora per cavam arborem vellerrum foralaun bis. Sed vit veri cliristiani esse possilis, semper pril- Iranire; quia per hæc diabolo videlur consecrare. copla Christi el cogitate in mente, el implele in pe- Nulla mulier præsumai succinos ad collum dependere: rajone. Redimile animas vestras de prena, dan nic in lela , vel in tinctura , sive in quolibei opere, habetis in potestate remedia. Eleemosynam juxta

Miner am vel celeras infalistas personas nominare; vires facile, pacem et charitatem habele, discordes sed in omni opere Christi gratiam adesse oplare, et ad concordiam revocale, mendacium fugite, perju- in virtute nominis ejus loli corde confidere. Nullus rium expavescile, falsum testimonium non dicile, si quando lwa obscuralur, vociferare pric:sumal; quia fortum non facile. Oblationes et decimas Ecclesie certis temporibus Deo jubente obscuratur. Nec luna oflerle , luminaria sanctis locis juxta quod habetis, nova quisquam timeat aliquid operis arripere : quia exhibele. Symbolum et orationem dominicain in nie- Deus ad hoc lunam fecit, ul lempora designct (Cen moria relinele, et filiis vestris insinuate. Filios ctiam 1, 14), el noctium lenebras lemporel; Mou ul alicu. quos ex Baptisino suscepistis, docele el cas.igale, ut j's opuis impedial, aul dementem hominciu facial, semper cunitimore Dei vivant; scilote vos fidejussores sicut suulli pulant, qui a dæmonibus invasos a luna proipsis apud Deum esse. Ad Ecclesiam quoque frequen- palli pulant. Nullus dominos solein au limam vocel, iius convenile, sanctorum patrocinia humiliter expieli- neque per cos jurel : quia creatura Dei sind, et nie. le, diem dominicam proreverentia resurrectionis Cluri- Cessitatibus hominum jussu Dei inserviunt. Nullus sibi sli absque ullo opere servili colile, sanctorum sole- proponat lalum vel forlunain, aul genesim 10 quod niinitates pio affectii celebrate. Proximos vestros sicut vulgo nascentia dicitur ; ut dical, Qualem nascentia.it vosmetipsos diligite : quod vobis vullis ab aliis fieri, allulit, laliler erit : quia Deus vult omnes homines hoc et vos aliis facile; quod vobis non vullis fieri, sulvos fieri, el ad agnitionem veritatis venire (1 Tim. nulli facialis. Charitalem ante omnia habcie ; quia 11, 4), atque in sapientia omnia dispensal, sicut dije chritas operit multitudinem peccatorum (1 Petr. 1v, posuit anle inundi constitutionem. Præterea quonies 8). Estole hospitali's, humiles, omnem sollicitudi aliqua infirmitas evenerit, non qu.crantur praecantanem vestram projicientes in Deum, quoniam ipsi Er. Lugd. Ven. Lov., carcarios, et paulo post, car cura est de vobis (Id. v, 7). Infirmos visitate, care carü. M. ceralos requirite, peregrinos suscipite, csurientes * MS. Corbeiensis, jollicos. Al Germanensis, jotricos. pascite , nudos vesiile, bariolos el mogos sugile. Sit

a Alias, super, vobis zqualitas in pondere et in mensura , sii statera

• Mss., puras, quod idem est; a půr, ignis.

$ Sic legendum ipsis suadentibus P. Beu dictiais; vrl: justa , justus modins, equusque sexlarius : nec plus

tom. 5 Append., sern. 2j3, n. 4, el serm. 266, n. 3. tu R., quam dedistis repetatis , neque usoras pro fenerata vallationes. M. pecunia a quoquam exigatis. Quod si observaveritis, Additur in Spicil., caraulus ; seu, coraulas. securi in die judicii anle tribunal rerni judicis ve- ? Er. et Lov., Genislum. nientes dicctis, Da, Domine, quia dedimus ; mis rere, 8 alias, lurmarum. quia misericordiam fecimus : nos implevimus quod

• Sic us. Gerianensis. Al Corbeiensis, cellos. Editi auliu, iussisti, lu redde quod promisisti.

ocellos.

10 Editi, Genist:ım.

(a) vid. in Appendice lomi 5 serin. 278, n. 2; 377, n.!; (11) Fir mod. serm. n. 3; es serm. 253, n. 2, el sorm. 78, 957, ita , 3; -7?, ..; 25), it. i ; 278, il. 1: 77, WA Ausilela Alpid.cos.

278, il, ü.

lores, non divini , non sortilegi, non caragii, nerne dico, corrigat se unusquisque, vilia si dum pole? per fonles , aut arbores, vel bivios' diabolica playli- emendet, mala opera quze gessit pænitendo expiat. cieria exerceantur : sed qui ægrotat, in sola Dei Nullus se inebriel, nullus in convivio cogal aliure misericordia confidal, el Eucharistiam corporis ac plus bibere quam oportet : quia vino mulio deditiis sanguinis Christi curi liile ci devetione accipiat , vehementer Apostolus redarguil dicens , Neque oleumque benedictum fideliier ab Ecchisia petal, ebriosi regnum Dei possidebunt (1 Cor. V, 10). Nu lus une corpus suum in nomine Christi ungal; el, se- in qualibet minima causa diaboli sequalur adinventjocundum apostolmin, oratio fidei salvabit infirmum , et lies : nullus, sicut dictum est, observel egrediens et allerinbil eum Dominus (Jacobi v, 15); el non solum ingrediens domum, quid sibi occurrat, vel si aliqua corporis, sed etiam anim:r sanitatem accipiel : com- vox reclamaulis fit, aut qualis avis cantus garriat, plebiturqne in illo quoit Dominus in Evangi lio pro- vel quid etiam porlantem videat : quia qui haec ob. misit, dicens, Omnia enim quæcumque petieritis in orn- scrvat, ex parle paganus dignoscitur. Qui vero haec tione credentes, accipielis (Malih. xxi, 22). Ante om- contemnit, prophetam sibi gratulelur clamare, Beania ubicumque eslis, sive in domo, sive in itinere, luis vir cujus est Dominus spes ejus , qui non rispexit sive in convivin, verba Turpia et luxuriosa nolile X in vanilates el insanias falsas (Psal. xxxix, 5). Hinc et ore vestro proferre : quin, sicut Dominus in Evange. Apostolus monet : Omne, inquit, quodcumque facilis lin pronuntiat, de omni verbo otioso quod locuti fuerint in verbo aul in opere, omnia in nomine Domini Jesu homines, redulent rationem in die judicii (Muutli. , Christi facile (Coloss. III, 17). Prorsus ergo receden36). Ludos ctiam diabolicos, vel vacillationes , vel dum est a cunctis hujuscemodi observalionibus. Macantica Gentilium fieri velille. Nullus christianus hirc thematici spernendi, auguria horrcscenda , sonnia exerce:il, goia per hac paganus efficitur : nrc enim contemnenda ; quoniam, sicul Scriplura ieslatur ,justum est, nit ex ore christiano, úbi sacramenta vana sunt. Unde et per Moysen præcipillir : Non alta Christi mittuntur, al quod decet Deum semper lau- gurabimini , inquit , non observabilis somnia, nec ad dare , caulic:1 diabolira procedant. Ideote , fratres, magos declinabilis (Levil. xix, 26, 31). Oportet (130), onines ailinventiones inimici tito corde rispuile, et lil el vos hirc lola menic observeris : ct si quos cosupra dicta sacrilegia cum omni horrore fugite Niilli gnoscitis vel occulte aliqua phylacteria exercere, excrearure prieter Deum et sanctos ejus venerationem pedit ut nec cibum cum eis sowatis, ncc ullum (01) exhibeatis : fontes vel arbores , quos sacrivos sortium cum illis habealis (1 Cor. vel !!). Ista ergo vocant, suiccidite; pecudum similitudinesa, quas per omnia spernenles, ad Dei vos auxilium conferle, et bivia * ponunt, fieri velale, el ubi inveneri:is, igne de cjus misericordia nunquam desperalc. Omni die erem:te. Per nullam aliam arlem salvari ros creda dominico ad ecclesiam convenile, el ibi non causas lis, nisi per invocationem Domini ci crucem Christi. aut rixas vel ociosas fabulas agaris : sed lectiones diNim illud quale est, quod si arbores illic ubi misri vinas cum silentio auscultade; et pro Ecclesiæ pace, homines vota redduni, ceciderint , non ex eis ligna vel pro pecca is vestris orale. Qui enim in ecclesiis ad focum deferunt? Videle quanta est stultilia hn- fabulari non limet, el pro se et pro aliis redditurus minim, si arbori et insensibili et morluil' imependunt est rationem : dum nec ipse verbum Dei audit, ncc honorem, ct Dei onnipotentis præcepta contemnunt. alios audirc permillil. De lalibus quippe Dominus iu

6. Non ergo cælum, von terram, nec ullam om. Evangelio dicit : Væ vobis , hypocrila', qui claudilis nino creatoram pritler Deumi ullus allorandam cre- regnum cælorum ante homines, vos non introilis , nec dat: quia omnia ipse soluis condidit atque disposuit. introcuntes similis inirure (Malth. XXIII, 13). Judices Allum qnic!ein coelum est, ingens lerra, immensum etiam qui pricestis, juslissime judicole : uibil in jul mare, pulchra sidera : sed pulchrior el immensior dicio injusie agatis , nec inunera super innocentes sit pecesse est qui hxc creavit. Si enim hæc qux vi. accipialis, non ad personam aliendalis, nec res alie den'ur, tam incomprehensibilia sunt, id est, varii nas rapaci fortitudine lollatis ; quia de vcstris quid fruelas lerrir, pulchritudo forum, diversitas ponio. vel super noclem agatur, nescitis. Pauperem vel adrom, genera animalium , alia super terram, alia in venam nu'bitenus in judicio opprimalis,, limentes aquis, alia in aere; apum quoque prudentia, vento- illud quod Veritas dicit : Quia in quo judicio judicaverum natus, nubium rores, tonitruorum fragores , rilis , judicabimini : el in qua mensura mensi suerilis , temporum vicus, dierum noctiumque varios recursns, remelielur vobis (Id. yıl, 2). Cavete semper ne do quit omnia nullatenus mens hmnana potest estima- vobis propheta dicat. qui polentes eslis in hoc tione comprehendre : si ergo liec talia sunt quæ vi- mundo , qui justificulis impium pro muneribus , et judemiis, et nullatenus comprehendimus; qualia æsti- slitiam justi anferiis ab eo. Væ qui dicitis bonum mumanda sunt illa cælestia, que nondum videmus; vel luni, el malum bonum (Isai. v, 22, 23, 20). Labia vestra quolis orunium horum artifex, cujus nulu cuncta loquuntur meridacia, el manus vestræ plenæ sunt inicreantur? Illuin crgo, fratres , super omnia limele, quitale , facta est vobis veritas in oblivionem , el justitia illum inter omnia allorale : illum ultra omnia amate, fugit a vobis (Id. Lix, 3, 15, 14). ad illius vos misericordians tenele, de illius clemen- 8. Nec, fratres, considerantes pariter , el qui pralia nunquam desperate:.

estis, et quibus præcstis, in Dei limore vos solidale. 7. (a) Quos bonos videris, illos imitamini : quos Relinele que dicta sunt , facile que præcepta sunt. malos conspicitis, castigate et corripite, ut duplicem Hlabele semper Christum in mente, signum eins in niercedem habere possilis. Et qni bactenus idoneus froule. Scilole quia mullos adversarios labelis, a stipra dictis malis vixisse cogni scitur, gaudeat qui- qui cursum vestrum impedire festinant. Idcirco omni dem et Deo gratias agal, e de celero observet, et loco, oinni bora, crucis signaculo vos armale, crucis perseverare in bonis actibus lestinet : qui vero usque vexillo vos munile : hoc enim solun limem, illud nunc mala pera exercuit, cilo se corrigal, et ex sulun exparescunt, hoc il vobis diluu esl scillum, drino corde poenitentiam agat, arilc juan de hac luce in quo possilis sagiuils maligni ardentes exstina discedat : quia si sine pænitentia mortuus fuerit, non guere, (a) Porro magna res est, signum Christi, ibit in reden plionem, sed precipitabilur in gelen- et crux Christi : scd illis solis prodest qui faciunt namn ignis, unde numquam excel in srcula seculo- mandata Christi. Vi ergo , vobis prosil, prerum. Quapropter onines alloquor, viris et feminis cepta . ejus louis viribus adimplere conlendile 1 Ms. Germanensis, lirinos.

el sive sedetis, sive ambulatis, sive manducatis diss., allusiones. Forle legendum, balationes, ut supra, sive in lectum ascendatis, sive a stralui surgalis , jucul. præced.

giter signum Christi muniat froniem vestram, il vos • Sic Ms. Germanensis. At Corbeiensis, pedum similitudi

Semper memoria Dei et vigilantes prot.gal, cl in so lies. Edili autem, plantas sive ungulus pedum, quis, ele. Ms. Germanensis, lvinos.

'Melius legetur, sedeatis... umbulelis... maniricelis, (a) Ex serm. 206, 11.3; 278 n. 5; 2013, n. 3, in Append, quemadmoduni aulo fost dicitur, ascenduis, surgiliis. Ma kom. S

(6) Ex serin. 263, n. 1, in appendice Irmi S.

pore cuslodial. El quoties in noclc excitati fientis, et bel, plus tribuat; qui vero minus, de lioc ipso largia somnus ex oculis cvolaverit, mox labiis signum cru- tur beatus ct hilaris. Unusquisque quod prevaler, cis occurrat. Mens quoque orationibus occupetar, ac tribuat : quia nimirum est unde gandebit. Scilicet Dei priecepta in corde volvantur , ne stupido pectori qui dat purum, accipiet multum ; sicut Dominus ad repente subrepat inimicus, vel per Ciluam incuriain A postolos promittit dicens, Centuplum accipiet, el dia scrpat ad animain adversarius aridus. El cuin in tam æternain possidebit (Matth. xix, 29). Dai, inquam, sensu vobis turpem suggesseril cogitationem, propo- nummum, et comparat coeleste regnum ; dal parvam nite vobis futurum Dei judicium, inferni suppliciom, pecuniam, et cmit vitamı Ilernani. Tenete ergo vos Lehennæ pænas, tarlari tenebras : que impii palien- ad clcemosynamı; qui:1, sicut scriptum est, cleemosyna iur. Si hitc feceritis, statim lurpis cogitatio evanc- de morte liberal, el qui eam fecerii, non ibil in tenebras scet, nec vos deseret virtus Christi; quia verum est (Tob. iv, 11). Unusqnisqne quantum prrvalet, tanium quod propheta canil , Sperantes in Domino misericor- porrigat. Qui habet aurum, det aurum : et qui habet din circundabil (Psal. xxxi, 10).

argentum, det argentum : qui vero non habet pecu9. (a) Sed cum hæc omnia, anxiliante Domino, niam, cum bono animo det pauperibus et buccellam; impleveritis , scito!c quia hoc moleste aceemuriis est el si non habet integram, ex co quod habet frangat, diabolus, quod videat vos a societate sua discedere ; cl partem egeno tribuat. Sciat quia quamvis parum et ob hoc fortasse aliquas nequitias aut infirmitales con bono animo tribuerit, acceptabile Deo erit. Dovobis immiltel. Nolile pro hoc desperare ; quia ad vos minus enim non copia largitatis, sed benevolentia et probandos perniillet hoc Deus fieri, nt cognoscat si devotione delectatur ei pascitur largientis. Ut autem ex toto corde vos ad ejus misericordiam lenetis, vel nullus pauper ab eleemosyna se excusare possit, ipse si veraciter in eum creditis. Sed et vos cuncta pasien- Dominus pro calice aque frigider sa mercedem redeli. ter sufferte, et Deum in omnibus benedicite uit in turum esse promisit (Matth. X, 42). Qui cnim a lice vobis possit impleri qiiod scriptum est, Bentus vir qui plures facultates accepit, magis utique judicii pericususseri lentationem, quoniam cum probulus sueril, acci- lum sustinebit. Poluit nempe Deus onnes divites f:1piel coronan vilæ (Jacobi 1, 12). Consoletor vos et cere : scd pauperes idco in hoc mundo esse voluit, hoc quod dicit Apostolus : Quia cum tributamur, 'a lit divites haberent quomodo peccata sua redimerent. Domino corripimur, ut non cum hoc mundo damnemur Redinile ergo vos, charissimi, umn labetis in polc(1 Cor. x1, 32). Necnon et illud : Flagelint Deus om- stile pretium; date clcemosynam de bono el justo nem filium quem recipit (llehr. II, 0). Et illud : Quos labore, et non de alterius rapina. Audite inodo ante umat Dominus, arguii et custigal (Prov. Nii, 11). Qnou fores vestras pauperes roganies, uit el ipsi pro vobis si semel vel bis nequitias quas immillil, viriliter al- in dic judicii rogent. Proplictam atlendiieclamantem: que lideliter pro Dei amore sustinueritis ; ita ipsinin Qui averterit, inquit,' aurem suam ab egrno, et ipse postca a vestra infestationc Deus dignabitur repelle- invocabil Duminum, et non exaudiel eum (Prov. IX, re, ut ulterius vobis innquam possil nocere. Itt ergo 13).• Date crgo de co quod Deus dedit vobis ; quia ros si veri ci non falsi christiani estis, omires diabı-' ipse accipit quod pauperibus datis. Ipsi quidem datis, licas circumventiones fugile ac despicile, et tola sed vobis in falurum transmillitis ; non unde ventrem mente vos ad Deum tenere ; ut quæcumque adversa implcatis, sed unde flammas exstingualis : quia sicut vobis inimicus inimiseril, patienter et fortiter lole- aqun erstinguit ignem, ita eleemosyna erstinguit peccarelis. Nain et si per sortilegos aut divinos aliqua præ- Tum (Eccli. h, 33). llinc Dominus per prophetam dixcrit, el ita eveneril, notile mirari : quia spiritas dicit : Dabunt singuli redemptionem animarum suarum, per aera volantes, facile possunt prævidere aliqua el non erit in eis morbus neque casus. Dale ergo, dum futura. De liac re divina Scriptura contestatur dicens : licet, redemptionem animaruin vestraram : redimite Etiamsi vera robis dixerint, nolile credere eis ; tentat vos ipsi dum vivitis, quia post mortem nemo vos red. enim vos Dominus Deus vester, utrum limeatis eum an

imere potest. non (Deut. xii. 5). Hlud cliam scitote, quia nec vos, 11. (a) Unusquisque de quali ingenio vel artificio nec aliquid quod ad vos pertinet, liedere poterit ini- vivit, de ipso dechuain Deo in pauperibus vel ecclcmicus, inisi quantum permiserit Deus. Permittit antem siis dunel. Consideret quia omnia Dei sunt per que hoc Deus, quia peccata hominum huc exigunt. Per- vivit, sive terra , sive flumina, sive semina, rel oninia millit antem duabus cx causis : ut 'aut probel si boni quic sub celo vel super coelus sunt : et si ipse non estis, aut castiget si peccatores. Sed qui patienter dedisset, nihil utique haberel. Nzim Deus noster, qui dispensionem Dei siistimerit, lit cum perdiderit dignatur totum dare, derinam de suo dignatur a lioaliquid, dicat, Dominus dedit, Dominus abstulit ; sicut bis repetere, non sibi penitus, seil nobis profituram. Domino placuil, ita factum est : sil nomen Domini be- Sic eniin ipse per propietam promisit dicens : 11nedictum (Job 1, 21); pro isla patientia aut coronam ferte, inquit, omnem durimam in horreis meis , el prorecipiet si justus est, aut indulge..tiam si peccator. bale me in'his, dicit Dominus : si non nperuero vobis Quod si murmuraverit, vel desperaverit; reruni pari- cataraclas cæli, et offridero vobis fruclus lerræ usque ad ler et animax damnani incurrci. Sed inihi credile, abundantiam (Malach. III, 10). Redditc ergo libenter fratres, quia si ex toto corde seniper in timore Dei decimam ex omnibus que possidelis super terrani, permanserilis, el prascepila ejus eustodieritis, ità ut quod cognoscitis Deo placere , de frumento, de vino bullas ex gentili consuetudine dinventiones observe- de legumine, de feno, de auro, de argento, de perii's ; nihil vobis inimicus' nocere poterit, sed omnia ribus, insuper et lanaruin ex ovium ionsiorie: Nolilo! vestra prosperabuntur. Recto eniin christiano nec au- de cuncia substantia vestra fraudare dcciminni: nie voguria , nec alia qualibet figmenta' nocere possunt : bis novem partes auferantur, el sola decima' rem. quia ubi signum crucis com lide et linore Dei pre- ne:it. Convertimini ad line, dicit Dominus, ut aperiam resserit, nihil ibi poleril nocerè inimicus. Tepidis ve- vobis cataractas coli, el effundam vobis benediciionem ro et negligentibus ideo tiocere possuiit, quia relin- meam (ibid. 7). Si igitur dederitis voluntarie , plus quentes Dei praecpla, per vite size negligentiam semper Dominus dabil vobis : si non dederitis, quanpirava opera exercendo, ipsi se demonum potestati licumque pauperes in locis in quibris habitatis, Tame spontanea tradunt voluntate : qui si in servilio Christi mortui fuerini, tantorum homicidiorum rei eritis. In perseverarent, el per ejus anxilium sulommodo con. sliper immillel vobis Dominus pestilentiam et famein: liderent, nihil prorsus mali paterentur.

el perdetis lolum quod habetis, necnon adhoc et 10. (b) llæc ergo scientes, lotis vis viribus ad Dei animas vestras. Ut illlem hic vobis non veniant, misericordiam lenele, opera bona semiper agile, et fi:stinale cuui bono animo dare, unde animas vestias de substanija restra pauperibus erogale. Qui pliis ha- possilis redimere. Nec eligatis cui misericordiam facia

iis, ne forte prelercatis cum qui merellir :cciperc : (*) Ex s:ro, 278, n. 2, 3 et 4. (b) la spist. 78, no. 6, 3. 2, in Append. lomi ö.

(a) vid serm. 277, nn 1, 5, in 414 cndice tupiš.

« ͹˹Թõ
 »