Ҿ˹˹ѧ
PDF
ePub

dicatur mihi unde avari sunt caci , qui non vident. dices dominicos. Nec ipsi Christiani filiis suis boc Quod liabet nec habel, et tamen avarus est cæcus. dicunt. Sed quid ? Discite litteras. Quare? Ut sis Quare ? Quia credit se habere, avarus est. Fides eum homo. Quid enim? modo pecus sum ? Quod dico , ut facit divitem : credendo dives est, non videndo. sis homo, hoc est, ut sis eminens inter homines. Quanto melius fidem convertit ad Deum"? Non vides Unde el illud proverbium : Quantum habebis, tanquod possides, et Deum tibi sic prædico. Nondum vi- lus eris. Ut habeas quantum ccleri, aut quantum des : ama, el videbis. Aias pecuniam, o cæce, quam pauci; aut plus quam cæleri, aut plus quam pauci ; nunquam videbis. Cæcus possides, crcus moriturus habeas inde honorem, babeas inde dignitatem. El cs, quod possides hic relicturus es. Non tenebas et

ubi erunt ista omnia, cum mors venerit ? Quomodo quando vivebas'; quia non videbas quod habebas. stimulat, quomodo melus iste interpellai? Quomodo 11. De Deo quid tibi dicitur ? Ecce hoc tibi dicit

nomen ipsum a me commemoralum omnium corda ipsa Sapientia : Ama illum languan pecuniam (Prov. percussit? Quomodo timorem vestrum leste gemitu II, 4). Indignum est, injuriosum est, ut sapientia pe- dcclarastis ? Audivi, audivi : gemuistis, mortem ticuniæ comparetur : sed amor amori comparalur. melis. Si limelis, quare non cavelis? Morlein tiVideo enim hic vos sic amare pecuniam , ul jubente metis : quid limelis ? Ventura est : limeam , non tiamore pecuniæ labores suscipiatis, jejunia toleretis, meam, vcnire habet; sero, cilo, ventura est. Si mare transeatis, ventis et fluctibus vos commillalis. timeas, non efficies ul non sit quod times. Habeo unde eligam quod ametis, sed non habeo CAPUT XII. – 13. Mors bona , si vila bona prequod addam ad amorem quo amatis. Sic me amate, cessit. Illud polius time, quod si nolis, non erit. plus nolo me amari, ait Deus. Improbis loquor , ava- Quid ? Peccare. Peccare time, quia si amaveris pecris loquor : Pecuniam diligitis, tantum me diligite. cala, in aliam mortem irrues ; quo posses non veCerle melior sum incomparabiliter ; nolo a vobis nire, si non amares peccala. Modo autem perversus ampliorem amorem; quantum diligitis pecuniam , plus amas mortem quam vitam. Absit, inquis. Quis laulum me amale. Erubescamus sallem, confitea- est hominum qui plus amet morleni quam vitam ? mur , el peclora lundamus, non ut super peccala Forle convinco le, quia plus amas mortem quam nostra pavimentum solidemus. Nam qui lundit pe- vitam. Ecce unde le convinco. Amas tunicam tuam, clus et non corrigitur , solidal peccata , non tollit. bonam cam vis : amas villam luanı , bonam eam vis : Tundamus peclus, et cædamus nos, el corrigamur amas filium tuum, bonum eum vis : amas amicum a nobis, ue ille postca nos cædat, qui magister est. luum, bonum eum vis : amas domum tuam, bonan Diximus enim quid hic discalur : jain quare disca- eam vis. Quid est quod etiam bonam vis habere lur 3.

mortcm ? Quotidie enim rogas, ul quoniam mors CAPUT XI. 12. Discere lilleras spe commodi ventura est , bonam mortem tibi Deus det; et dicis, lemporalis quam solemne est el quam vanum. Melus Deus avertat a me malam morleni. Plus ergo amas mortis. Quare ivisti in scholam , quare vapulasti, et a mortem tuam, quam vitam tuam, Mori male times, parentibus ductus, el fugitans quzesilus, et inventus male vivere non times. Corrige male vivere , time allractus es, et adductus extensus es? Quare va- male mori. Sed noli timere : non polest male mori , pulasli? quare tanta mala in pueritia perlulisti? Ul qui bene vixerit. Prorsus confirmo, audeo dicere, disccres. Quid disceres ? Litteras. Quare ? Ul habe- Credidi , propter quod locutus sum : non potest male relur pecunia , aut ul compararelur honor, et le- mori, qui bene vixerit. Jam iu dicis tibi : Non ? neretur sublimitas dignitatis. Vide quia periturus, multi jusli naufragio perierunt? Certe non potest propter perituram rem , perituram rem cum, tanto male mori, qui bene vixeril. Non mullos justos labore didicisti in lantis pænis , 'el amabat le qui le gladius peremit hostilis? Certe non potest male moad pænas trahebat : ipse qui le amabat, ipse le ad ri, qui bene vixerit. Non multos justos latro:es oci cenas trahebat; ut vapulares, amando faciebal; ut ciderunt? Non multos justos bestialaniaverunt? disceres , quid ? Litteras. Bonæ sunt litteræ ? Bonæ, Certe non potest male mori, qui bene vixcrit. Et Novi, dicturus es mihi : quare el vos, episcopi, lit- ego respondeo : Hæc tibi cnim videtur mala mors? teras legistis; quare nunc divinas Scripturas in ipsa naufragio perire, gladio percuti, a bestiis laniari , lilleratura Iractalis Ita vero : scd non ad hoc didi- mors mala libi vidctur ? Nonne istas miorles marlyres cimus litteras. Non enim parentes nostri, quando subierunt, quorum natalitia celebramus ? Quod genos in scholam millebant, hoc nobis dicebant : Di- nus mortis non subieront? Et tamen si christiani suscite lilleras, ut habeatis unde legere possilis 8 co- mus, si in domo discipline nos esse meminimus,

vel cum hic sumus , vel cum hic audimus, si cxeun · Cisterciensis Ms. : Quanto melius fides convertit ad Deum

les hinc non obliviscimur, si meminimus quod hic au * Hic editi addunt, quanto magis perdis; quod abest a dimus, nonne martyres beatificamus ? Quære mor3 Er. Lugd. l'en.: vi.rimus enim jam quid hic discalır,

les Martyrum; oculos carnis interroga : male morini quare discalur. Apud Lov. desuat ultima verba, quare di- sunt. Oculos fidei interroga : Prelivsa in conspectu scalur. M. . Juxta Er. Lugd. et Ven., non legistis ? non tractastis?M.

Domini , mors sanctorum ejus (Psal. cxv, 10, 15). • Sic juxta Er. Lugd. Ven. Lov. PP. Benedictini non habent in iextu vocem, possitis ; nota vero marginalis indicat · Er. Lugd.ven. Lov. hic et inferius legunt ter, num, pro, eain supplondam esse.

[ocr errors]
[ocr errors]

MSS.

M

non.

re

677
DE CANTICO NOVO, ETC., S. AUGUSTINI SERMO AD CATECIIUMENOS.

678 Quidquid ergo est quod exhorrcs in morte, omnino rimus, nihil habemus seminare, et in messe habo. non exhorreas, si eos imitaris. Id age, ut bonam vi- mus esurire Ergo veniat semen ad terram bonam. lam habeas; el quæcumque occasio suerit ut excas Scio quia qui audit et bene audit, deficit, et prolide hoc corpore, exis ad requiem , exis ad beatiludi- cit : deficit iniquitati , proficit veritati : deficit sæcunem, quæ non habel timorem nec finem. Nam quasi lo, proficit Dco. bona mors divitis in purpura et bysso : sed mala CAPUT XIV. – 15. Quis sil verus magister. Quis mors sitientis el inter tormenta gullam aquæ deside- est enim magister qui docet ? Non qualiscumque horantis. Quasi mala mors jacentis pauperis anle ja- mo, sed A postolus. Plane apostolus, et tamen non nuam divilis, inter linguas canum, in fame et siti apostolus. An vultis , inquit, experimentum ejus acmicas de mensa desiderantis : mala mors, aversan- cipere , qui in me loquitur Christus (11 Cor. xmı, 3)? da mors. Finem respice : christianus es, fidei ocu- Christus est qui docet; cathedram in cælo habel, ut Jum intende. Contigil mori inopem illum , et esferri paulo ante dixi. Schola ipsius in terra est, et schola ab Angelis in sinum Abrahæ. Quid proderat diviti se- ipsius corpus ipsius est. Caput docet 'membra sua , pulcrum marmoreum sitienti apud inferos? Quid lingua loquitur pedibus suis. Christus est qui docet : pberant pauperi panni cum sanie ulcerum ejus, audiamus, timeamus , faciamus. Et ne contemnas et quiescenki in sinu Abrahæ ? Longe vidit enim requie- ipsum Christum, qui propler le in carne nalus est, scentem , quem contempseral jacenlem (Luc. xvi , pannis mortalitatis circumdatus; propter le esurivit 19-24). Modo elige mortem : dic mihi, quis bene et sitivit, propler le lassalus ad puteum sedil; promortuus est, quis male? Puto quia melius ille pau- pter te fatigalus in navi dormivit, propter te contuper, quam ille dives. An vis aromatibus sepeliri, melias indignas audivil; propter te a facie sua sputa el apud inferos sitire? Respondes : Absit a me. hominum non abegit; propler te alapas in faciem Pulo quod hoc dices. Disces ergo bene inori , si di- accepit ; propter te in ligno pependit; propter le anidiceris bene vivere. Merces enim bonæ vite, alerna mam effudit; propter te in sepulcro posilus est. Hæc est,

omnia forte contemnis in Christo? Vis nosse quis sit? CAPUT XII. – 14. Auditores verbi alii discentes, Recole Evangelium quod audisti : Ego et Pater unum alii male excipientes. Qui discunt, christiani sunt: sumus (Joan. x , 30). qui audiunt et non discunt , quid ad seminantem? 16. Conversi ad Dominum , ipsum deprecemur pro Seminantis manum non lerrel via, non lerrent lapi- nobis , et pro omni plebe sua astante nobiscum in des, non spine : jaclat ille quod suuin est. Qui li- atriis domus suæ : quam custodire protegereque dimuerit ne cadal in terram malam, non pervenit ad gnelur; per Jesum Christum Filium suum, Dominum terram bonam. El nos dicimus, jactamus semina , nostrum , qui cum eo vivit el regnat in sæcula sæouspargimus semina. Sunt qui contemnunt, sunt qui lorum. Amen. reprehendunt, sunt qui irrident. Istos si nos timue

S. AURELII AUGUSTINI

HIPPONENSIS EPISCOPI

DE CANTICO NOVO

ET DE REDITU AD COELESTEM PATRIAM AC VIÆ PERICULIS,

SERMO AD CATECHUMENOS.

<ELO CAPUT PRIMUM. - 1. Transilus a velustale ad mabo super domum Juda testamentum novum (Jerem. novitalen. Omnis qui baptismum Christi desideral, XXXI, 31). David quoque propheta, Deus, canticum vilam novam concupiscil. Transeat ergo a velustale, novum canlubo tibi (Psal. cxlIII, 9) : et iterum, Canul perveniat ad novilalem. Prius enim fuit lestamen- late Domino canticum novum (Psal. xcv, 1). A postolus tum velus, canticum vetus, homo velus : nunc autem eliam Paulus, Exspoliantes, inquil, 'los velerem honitestamentum novum, canticum novum, propter homi- nem, induite novum (Coloss. in, 9, 10) : et alibi, Venem novum. Demonstremus hoc quod diciinus lesti. lera transierunt, ecce facia suni novu (11 Cor. v, 17) moniis sanctarum Scriplurarum. Jeremias prophela, Quæ velera transierunt ? quæ facta sunil nova ? Si adsi: Ecce, inquit, dies veniunt, dicit Dominus, el consum- spiritualis auditor, non solum intelligit, verum etian.

ADMONITIO PP. BENEDICTINORUM. Sermones de Cantico Novo, de Quarta Feria, de Cataclysmo, et de Tempore Barbarico, in jisdem codicibus, quibus Ser mones qualuor de symbolo ad Catechumenos continentur, inventi sunt ac recognili.

Comparavimus præterea eas omnes editiones initio Retr. et Confess. t. 1, memoratas, M

videt que facta sunt nora. Si autem carnalis adsii, qui

nando appetimus sempiterna, quam hic remanendo lolum per oculos carnis, nihil per aciein mentis in.

sarculi nus apprehendat ruina. Præparemus sitarciam. lelligit, irridens respondel : Rogo te, dic que facta apprehendamus el ascendainus navem fidem simul samnil nova ? Numquid aliud cælum respicio quam antea, el crucem , nec desil anchora spes nostre salutis. aut sidera in novim splendorem micantia ? Nonne extindamus suncs diversas virtutcs, rela charitatis iisdem cursibus sol per:git diein, eisdemquc curricu- colliganiis , in vocemus ventum prosperurn verbum lis luna peragit noctem ? Numquid mare terminos Dci; cxhuriamus sentinam à peccatis, per elemosy. suios fine que transgressum est, aut terræ facies im.

nos inundctur conscientia. Non impcdiatur hujus nomulala alia insolila germina procreavit ? Nonne sicut

siri cursus navigii, operctur manibus ut possumus'. ex initio horis duvdecim peragitur dies, eisdemque Manibus suis continan exhaurichat qui dicebat: Hacrementis æstatis lempus, quibus detrimentis hiems

nibus meis coram eo nocte, er non sum decepius (Psal. peragi! ur? Progenies quoque ipsa mortalium aliis de

LXXVI, 5). Non negligamus nostra peccala : minuta cedentibus, aliis succedentibus lerminalos finiunt

sunt, scd multa sunt. Fluctus unus validus irruens ob. dies. Cum ergo omnia, sicut ex initio constituta sunt,

ruil navei, minalarque naufragium : humor autem ita concurrunt, suos molus finesque servantia ; quid

per rimas influens et in sentinam veniens, nisi subest quod nobis prardicitur, Vetera transierunt, ecre inde siccelur, hoc idem facit. Ergo exbauriatur senfacta sunt nova ? Responde, o Paule, lalia de nobis

tina, non negligatur misericordia; quia eleemosyna a requiren:i; et quia minus valeo ad respondendusi, le

morle lineral, ct ipsa purgat peccatit ( Tob. iv, 11). obsecro, responde pro me. Ecce andi Apostolum :

Ausil nostr:: lulela Christi gratia, celeunia nostrum Quid quæris, carnalis auditur, per oculos carnis re

dulce canles Alleluia; ut lar-li ac securi ingredia spicere? Erige mentis aciem, ut quod dicitur possis

mur sempiternam ac felicissimam patriam. Non meintelligere, Velera Irunsierunt, ecce facta sunt nova.

luat anima mare hoc magn:im, srculum scilicel, cuQuic velera transierunt ? qu:e ficta sunt nova ?

jus fluclus ac turbines sentimus inimicas seculi polePrintus homo, inquit, delerra, lerrenus ; secundus homo

stales. In Deo sperantes niulti jam sancii hos fluctus de cælo, crelestis (1 Cor. xv, 47). Transiit Adam, homo

spreverunt, multi calcaverunt, inulli super ejus aquas velus factus ex limo : venit Christus, Deus homo mis

ambulantes sécuri al patriam pervenerunt. Scd exsurgit sus e cælo, Transiit velustas mentiuni, accessit novi.

Ventus validus et magna lempestas, sua cujusque cupilas credentium : transiil vila carnalis, successit spi- ditas. Titubat tiles in mari,clamel in te Petrus, Domine, ritualis. An parva est novitas hæc, ila demonstrala pereo : dabit manum mergenti

, nec sinit perire ille jui por hominem Deum, lil moriendo susciperet vetusta

propter nos super aquas dignalus est ambutarc (Matth. lem luam, resurgendo ostenderet novitalem tuam,

xiv, 25 32). Vide apostolum Paulum, hoc havigium ascendcndo firmarct clarit:item tuam? Velera frans

non solum demonstrantem, verum etiaut ascenden. ierunt : quae velera transierunt? Quod eratis filii

lem, et quam plurimos invitantenr. Quatıdu dicebal, Adam, filii carnales. Nova acresserunt : quc nova?

Habentes victum et tegumentum, his contenti simus Quod eflicimini filii Dei, filii spirituales. Velera trans

(I Tim. vi, 8); quid aliud quanu compelenteni silarierunt ; lerra eratis : ecce fiicta sunt nova; cali jam

ciain impone. dam csse monstrabil? Quando dicebat, pene elfecti estis. Cæli enim enarrant gloriam Dei

Mihi autem absil gloriari , nisi in cruce Domini nostri (Psal. xviii, 1). Non vobis impossibile videatur, quod

Jesu Christi per quem mihi mundus crucifixus esi, et cum sitis terrestres, elliciamini colesles. De lerra

ego rando (Galul. VI, 14); nave: ascendebal. Quando non facit coelum, qui de nibilo fecit terram el cælum?

dicebat, Induite vos sicut electi Dui, honiynitale, hemiVelera transicrunt ; lapides colchatis : nova accesse

lilale, longanimitale, mansueludine ( Coloss. 111, 12); runt; Deum verum adoratis. Vclera transierunt;

quid aliud quam lunes estendebal? Quando dicebat, transiit mortalitas : nova accesserunt; promissa est

Manel fides, spes, charilus ; major horum charilas iminortalitas. Velera transierunt; pericral omnis ca

(1 Cor. XIII, 13 ); vela colligebal. Quando dicelat, ro per pulierem simul cum viro peccante : nova l'erbum Dei habilet in vobis abundanter (Coloss 111, 16); accesserunt; reparala est caro, sine viro virginc pa

venlum prosperim invocabal. Quando dicebal, Infa. ricnle. l'elera transierunt; transiit regio veliistatis :

tigabiles itaque, dum tempus habemus, operemur bonum nova accesserunt ; succedit Jerusalem civilas cælestis

ad omnes (Galal. vi, 10); el, Operantes propriis maninovilatis. Ad hunc civitatem novam pervenire cupitis, bus vestris (1 Thess. iv, 11): quid aliud quain soutie qui nomina vestra conscribenda dedistis.

irani cxhauriri przecipiebat? Quando dicebal, Gratia CAPUT II. -2. Festinemus ad paliiam. Navigii ind- salvi facti estis (Ephes. 11, 8); lutelam exorabat. Quare structio. Eia, fratres mei, ardenter desideretnus pro- do dicebal, lu psalmis et hymnis cantantes in cordibus priam putriain ; peregrinationem istam, quæ nos ab vestris Domino (Id. v, 19); celeuna siinctuni docebal. ea adhuc delinel, toleremus, non amemus : festine- Quando dicebal, Spe salvi facti svinus (Rom. VIII, 24); mus tamen. Non est quare hic stare ; nec invenis in anchoram in cordibus crede..liun ligebal. Quando disrculo, quod jam possis amaré. Ipse enim amor pa

Sic Mss. Al Er., fide simul el cruce. Lov., fuitei simul et rentum, conjugum, filiorum, facultatuin, aut magnum quibusdamn incusserunt laborem, aut magnuin pariunt

• Divionensis Ms., collocemus ; et aliqua lo post, rela colo

locabai. Gemmcliccosis, colen:is; el intra, vela colabal. timorem : non est quare hic slare. Melius enim festi. s In Mss., xil kor possi.nus.

crucem.

cebal, Jerusalem qua in rum esl, libera esi, quæ est ingrcui, cursile nobiscum : unum est ad quod oinnes maler nostra ( Galal. iv, 20 ); ipsam patriain demon- festinanus, et qui tardius el qui celerius ambulamus. sırabat. Quando diccbat, Ubi esl, mors, contentio tua? Qui sunt ct relro rodeuntes ? Qui ex continentia reGracias Deo, gai dedit nobis victoriam per Dominum vertuntur in immunditiam, qui ex sancto el singulari nostrum Jesum Christum (1 Cor. xv, 55, 57); non adhuc bono proposito virginitatis divertuntur in lurpitudiin mari periclitabatur, sed jani in propria patria lela- nes volup:alis, et corrupla mente corrumpuni simul balur. O optime gubernator, o pulcherrime magister el carnein. los incrcpal apostolus Petrus, dicens : el doctor, docuisti, fecisti; ct ideo celeriter perveni- Melius illis erat non cognoscere, diam salutis, quam cosli, quia qnie docuisti, prior ipse fecisti.

gnoscentes relro respicere ( II Pelr. 11, 21 ). O malum, CAPUT !!I. – 3. De via terrestri ad patriam, el de l'elro respicere ! Uxor enim Lolb, quzc liberata a jumento opporluno. Si quis forte, ut assolet, refugit Sudonitis, contra pr:eceplum retro respexit, quod navigium, et insolitos fluctus maris lorrescil, desi. craseral perdidit. Nec immerito in slaluam salis rederatque iter conficcre, quo, etsi tardius, ad patriain peule conversa csl ( Gen. 318, 26 ), nisi ut llluos suo ralcal perreirc; demonstrabo viam, imo ipsa sc ctiam exemplo condiret. Qui sunt el abcrrantes ! demonstrat via. Ecce in Evangelio clamat Salvator, Omnes hæretici, qui relicta verilatis via errando per Ego sum via ( Joar. XIV, 6 ). llabes viam, ambula,

desertim latrocinantùr, el animas caplant in peccatis, sollicitus lamen doma jumeulum luum, carnem luam; priepediuntquc ne quis ad patriam valcal pervenire : ipsi enim insidel anima lua. Quomodo si in hac yia effetti lupi semitarii iniluli ovina pelle, cum sint inmortali jumento insideres, quod le gesticndo vellet luis, lupi rapaces; prcdicantes Christum viam, et qui percipitare ; nonne ut securus iter agcres, cibaria cos sequuntur duccntes ad norlem. furocienti subtraheres, et fame domares quod freno

CAPUT V.-5. Quo discerni possit falsa prædicanon posses ? Caro nostra jumentum nostrum et: lio a vera. Ilic si aliquis dical, Quid ego faciam non iter agimus in Jerusalem ; plerumque nos rapit caro,

imienio : ecce homo Christum prædical, viam prædicl de via conatur excludere'. Talc ergo jumentum co

cal, Christi se dicit esse discipulum, veritatem se dihibeamus jejuniis. Vide illum gubernalorem eumdem- cil annuntiare, quare non sequar talia prædicantem ! que vialorem apostolum Paulum, vide illum jumentum respondeo, Quia aliud cjus habet lingua, aliud consuum domantem. In fare, inquit, el siti, ir jejuniis sæpius

scientia. Unde novi, inquis ? numquid ego co: scien. (Il Cor. 11,27), castigo corpus meum, et in servitutemredi • tias discutere possum ? Christum ab co audio : quod go (1 Cor. ix, 27). Ita ergo el lu, qui ambulare desideras, audio, hoc crcdo, lioc tenco. Non lo scilucat filius doma carnein tuam, elanıbula. Ambulas cnim, si amas.

falsitatis, si Glius es veritatis. Disce jam, christianc, Non enim ad Deum passibus, sed affectibus currimus. qui Christum desideras cl audire et vidare. Si quis CAPUT IV. - 4. De ambulantium multiplici gene;

libi Christum predicat, aitende et considera qualcut se. Via ergo ista nostra ambulantes quærit. Tria sunt przedicet , ubi prædicet. Christus enim veritas cst hominum gcncra quæ odit : reinanenlem, retro re

(Joan. XIV, 6 ), per Scripturas sanclas prædicalur ; deuntem, aberrantein. Ab his tribus generibus malis

non in angulis, non occulte, sed palam, publice. In Doniino adjuvante vindicelur cl defendatur gressus

sole enim posuit labernaculum suum ( Psal. xvIII, 6 ); nostcr. Jam vero cum, ambulantes sumus, alius tar

hoc est, in manifesto collocavit Ecclesiam suam. Jam dius ambulat, alius celerius ambulat, lamen ambu.

hic respice illum qui ijbi Christuin prædic.il, dicat lani. Exeitandi sunt ergo remancules, retro redeun

qualem Christum prædicet. les revocandi, errantes in viam ducendi, lardi cxhor- CAPUT VI. 6. Manichæorum errur. Ecce härre, landi, celeres imitandi. Qui non proficit, reinansil in licus manichæus, qui per suam doctrinam pronillit via : qui furte a ineliore proposito declinal ad id quod introducere le in veritatem, ipsum Christum d.cit deterius reliqucrat, reversus est retro : qui Adern

essc fallacem. Non habuil, iiiquit, verum corpus : deserit, a via erravit. Cum tardis sit nobis cl cum ce- phantasnia fuit, spirilus fuil. Et boc in illo fuisse neicrioribus ratio, cum ambulantibus lamen. Quis est gal ncquissinius manicheus. O pessime barelice qui non proficil ? Qui se putaverit esse sapientem; manichæe, si credere non vis Veritatem dicenten qui dixeril, Sufficit mihi quod sum; qui non allende- discipulis suis, Palpale, el videte, quia spiritus ossa el ril eum qui dicit, Quæ retro oblilus, in ea quæ ante sunt carncm non habet, sicut me videlis habentem ( Luc. exlenlus, secundum intentionem sequor ad palmam vo- XXIV, 39 ). Si credere non vis, ut dixi, Veritati, Jucalionis Dei in Christo Jesu ( Philipp. Ili, 13, 14). dão crede crucifigenti. Nam cum lu dicis, Christus Curreniem se dixil, sequentcm sc dixit ; non reman- Deus fuit, non homo.; Judæus dicit, No: fuit Deus, sit, non retro respexit : absit ut crraverit, quia viam sed homo. Catholica utrosqne convincens, Ego, ail, ipse doccbat, qui el lenebal et ostendebat. Celerita- verum tenco, quod Christus et Denis est et homo. Tu tem aulein ejus at initarcmur, ait : Imitatores mci autem, maniche, unde probas Christum spiritum eslole, sicut el ego Christi ( 1 Cor. xi, 1 ). Arbitramur

fuisse ? Spiritus alapas accepit? spiritus spincam coergo nos, dilectissimi , in via vobiscum ambulare : si ronam porlavil ? spiritus sibi crucem bajulavit ? Si tardi sumus, prævenitc nos ; non invidemus, quxri- spiritus fuit, cujus vestimenta milites diviserunt ! mus quos sequamur. Si autem nos putatis cclcriler Si spiritus fuit, quomodo cum traderel spiri'um, cor! Forte, excutere.

pus cjus propc dimidium dicm exanime pepend'lina SANCT. August. VI.

(Pingsarmilt.)

cruce ? Si spiritus fuit, quomodo latus ejus perfora. principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et liim est lancea ? quomodo susceplus est a Joseph se- Deus erat Verbum (Joan. 1, 3, 1); suit aliquod tempeliendus, quomodo sepulcro est conditus ? Omnia pus quando Pater fuit sine Verbo, ant fuil aliquod ista spirilus pali non potest. Sicut de eo anlea per principium ante ipsum principium, quiniam ipse FiProphetas prædictum est, ita et faclum. Erras lu lius dixit se csse principium ? Interrogantibus qui, po nimis, falsitas; in omnibus le superat ilas. Ergo- Judæis, Tu quis es ? respondit, Principium ( Id. ir, ne, bæretice, ul doces, Verilas mentita est, el lll vc- 25 ). Ergo et illud quod in Gencsi scriptum est, runi prædicas? Et ubi hoc prædicas ? In absconise, principio secil Deus cælum el terram (Gen. 1, 1 ), irrin occullo. Si veritate fulcitur prædicatio lua, publica telligitur in Filio, qui est principiuin. Sic ergo sent: sit doctrina lua. Demonstra mihi Ecclesiain luam. per Deus Paler, semper Deus Filius ; quia nec ille Sed novimus quid agatis decepli et deceptores. Apo- aliquando non Paler, n c iste aliquando non Filius. stolus Paulus vos prodidit dicens : Quæ enim occulle Non enim ut Paier generaret Filium, minuit scipsimi : fiunl ab eis, lurpe est etiam dicere ( Ephes. V, 12 ). No- sed ita genuit de se allerum qualem sc, ul totus mabis lurpe est dicere, sed vos non quiescitis agere. neret in sc. Spiritus autem sanctus non præcedit? Manifesta est ignominia vestra, budala est lurpitudo unde procedit, sed inleger de ilegro, nec minuit vestra; ex confessione simul et scriptura vestra, eum procedendo, ncc auget hærendo. Et hurc trin omnibus palam facta est lurpis doctrina vestra : uti- unus Deus, de quo prophela dieit : Tu es Deus solus nam aliquando corrigantur corda vestra !

magnus ( Psal. LXXXV, 10 ). Tu autent, harrelice, CAPUT VII. – 7. Error Arianorum. Alii hæ- compone gradus , separa Trinitatem: fac patrem retici Ariani ipsam viam Christum, per quam majorem, Filium minorem, Spirilum sanctum sequeris itur ad Patrem , secundum divinitatem nolunt esse lem. Sed jain de Filio, quod æqualis sit Patri, aliqua æqualem Patri. Et cum ipse dicat, Ego et Pater diximus, et quod occurril, diximus : audiet de Spili. unum sumus (Joan. X, 30 ); illi dicunt, Si missus est lu sancto, quem minorem vis essc Patre ct Filio. Christus, minor est : major est utique qui millit, illo Nempe Spiritus sanctus ipse Spiritas est Dci. Audi qui militur. Haec argumentatio est humana, non et ipse quod simul sil cum Patre et Filio, et ubique auctoritas divina. Alia est operatio Trinitatis, quam sit lotus. Deus, inquit Joannes Apostolus, Spiritus lu, lzeretice, non assequeris, qui carnaliter sapis. est (Joan. rv, 24 ). Et ipsc Filius per prophetam ait, Mundum enim cor non habes, nec ad Deum. Christus Spiritus Domini super me ( I sai. lxi, 1 ) : non air, enim in quanlum hominem susccpit, missus dicitur:

post me, ut scquentem eum faceret, vel mirrrem ; in quanlum Deus est, æqualis est Palri. Nam quo eum sed ait, super me. Unde el angelus Gabriel ad Mr. Pater millcrel, ubi ipse cum Filio non esset ? Aut riam : Spiritus sanctus, inquit, superveniet in te (Luc. quo Filius venisset, ubi non simul cum Patre esset 1, 35). David quoque propheta : Quoibo a Spiritu tro, ille qui dicit, Ego in Palre, et Pater in me esl ; el, el a facie tua quo sugiam ? Si ascendero in cælum, in Philippe, qui vidil me, vidit el Patrem ( Id. xiv, 10, ibi es, si descendero in ubyssun, Iu ades (Psal. cxxxvur, 9):

: et qui per prophelam dicit, Cælum et terram ego 7 el 8).Ergo si Spiritas Dei ct in cælo et in terra (f impleo (Jerem. XXM, 24); et de quo Salomon ait, in inferno adesi cum illo qui dicit, Cælum el terram Auingit a fine usque ad finem fortiter, el disponit omnia ego impleo ( Jerem. XXIII, 24 ); crgo Trinitas unus est suaviler. Allingil ubique propter suam munditiam Dens. Scil audi adhuc, hærélice, unde convincaris, (Sap. vni, 1, el vi, 24 )? Sed tu, hxrelice, ideo di- quod Trinitas unus sit Deus. In ipso principio lit:ri cis majorem esse qui millit, ninorem qui millitur, Geneseos, quod diximus, scriptuin esi, In principio quia temporum spatia cogilas. Sed mullum crras, fecit Deus cælum el terram. Ecce Deus Pater, et prinilli assignare tempora per quem facia sunt lempo: a. cipium Filius, secundum quod se dixit esse princi. Si Palrem confiteris Deum, Deum Filium, æternum- pinm. Si autem et Spiritum sanclam quaeris : Spiriins, que credis et Patrem et Filium ; noli minorem face- inquit, Dei superserebatur super aquas. Cum crgo in re Filium in co quod fecit le, quia ideo minor fa- consequentibus legitur, Dixit Deus, Fiat lur; et, Finclus est, ut redimeret le. Sed ipse, inquis, dixit, xil Dcus de terra; el, Fecit Deus : hoc demonsiratur Paler major me est ( Joan. xiv, 28). Intellige secun- quod inseparabilia sunt opera Trinitatis. Evidentius dum susceplum hominem, et deponis errorem. Se- hoc in consequentibus denionstratur. Nam cum rencundum hoc dicil, Paler major me esl, secundum quod tum essel ad id ut homo formaretur, ail Scriptura : de co ait proplieta, Minorasti eum paulo minus ab El dixit Deus, Facianus hominem ad imaginem el siangelis (Psal. vui, 6). Tu autem dic, secundum militudinem nostram. Non dixit, Faciain ad inaginem quid euns minorem asscris ? Si secundum potestatem : el similitudinem meam, ut solus Pater intelligeretur ; Pater non judicat quenquam, sed Filius (Joan. 1,22). nec dixit, Fiat, ut Filio veluli juberet facere, per Si secundum opera : Omnia per Filium facta sunt. quem facta sunt omnia ; nec dictum est, Fecerunt, Si sccundum lenipus hoc credis de Deo luo, quia sic. ut singuli singula in co conferrent opera sua : scu ut la major es filio lun, ila ille filio suo : averlat cum diceretur, Faciamus hominem ad imaginem el hoc Deus ab auribus , fidelium ; indigna sunt ista cre- similitudinem nostram, ul Trinitas unus Deus inte!li. dere de Deo. Si enim Filius secundum dcilalrm Dci

! In Divionensi Ms. substilulum est a secunda wanu, Verbum est , sicut evangelista Joannes narrat, In

divisil. Torte leg., pravili:.

« ͹˹Թõ
 »